Υγεία

Διατροφή και σκλήρυνση κατά πλάκας

Η Σκλήρυνση κατά Πλάκας (ΣκΠ) είναι μια ασθένεια του Κεντρικού Νευρικού Συστήματος (ΚΝΣ) που επηρεάζει τον εγκέφαλο και τη σπονδυλική στήλη. Αν και δεν είναι γνωστή η αιτιολογία της νόσου, στα άτομα που εμφανίζεται, το ίδιο το ανοσοποιητικό τους σύστημα στρέφεται ενάντια στο προστατευτικό περίβλημα των νευρώνων (γνωστό ως μυελίνη) το οποίο και καταστρέφει. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα η νόσος να προκαλεί επιδείνωση ή μόνιμη βλάβη στη λειτουργεία των νευρώνων και αδυναμία επικονωνίας μεταξύ του εγκεφάλου και των υπολοίπων μερών του σώματος.

Επιδημιολογία

Τα τελευταία χρόνια ο αριθμός των νοσούντων αυξάνεται και στη χώρα μας ολοένα και περισσότερο με τις γυναίκες να έχουν διπλάσια πιθανότητα να την εμφανίσουν σε σχέση με τους άνδρες.

Αίτια

Ένας συνδυασμός γενετικών και περιβαλλοντικών παραγόντων φαίνεται να παίζει ρόλο στην εμφάνιση της νόσου. Ωστόσο, η Σκλήρυνση κατά Πλάκας δεν κληρονομείται άμεσα από τον γονέα στο παιδί καθώς δεν υπάρχει κάποιο συγκεκριμένο γονίδιο που να ενοχοποιείται. Η παρουσία όμως ενός συνδυασμού γονιδίων αυξάνει την πιθανότητα εμφάνισης της ΣκΠ.

Σχετικά με τους περιβαλλοντικούς παράγοντες, οι περιοχές που βρίσκονται μακριά από τον ισημερινό επηρεάζονται συχνότερα από τη νόσο χωρίς αυτό να εξηγείται ακόμα πλήρως. Κάποιοι επιπρόσθετοι παράγοντες που έχει φανεί ότι σχετίζονται με τον κίνδυνο εμφάνισης της σκλήρυνσης κατά πλάκας είναι:

Ο αυξημένος Δείκτης Μάζας Σώματος (Βάρος/Ύψος²).
Το οικογενειακό ιστορικό ύπαρξης σκλήρυνσης κατά πλάκας.
Η φυλή: Τα άτομα που ανήκουν στη λευκή φυλή (ιδιαίτερα αυτά που κατάγονται από την Βόρεια Ευρώπη) έχουν αυξημένο κίνδυνο σε σχέση με άτομα που ανήκουν στις υπόλοιπες φυλές.
Το κλίμα: Η σκλήρυνση κατά πλάκας είναι συχνότερη στα ψυχρά και εύκρατα κλίματα.
Το κάπνισμα: Οι καπνιστές έχουν αυξημένη πιθανότητα να εμφανίσουν τη νόσο σε σχέση με τους μη καπνιστές.
Η μειωμένη έκθεση στον ήλιο και τα χαμηλά επίπεδα βιταμίνης D: Ορισμένες μελέτες τα τελευταία χρόνια έχουν συνδέσει την έκθεση στον ήλιο και τα αυξημένα επίπεδα βιταμίνης D με μειωμένη πιθανότητα εμφάνισης της νόσου, λόγω της ρυθμιστικής δράσης που έχει η βιταμίνη D στο ανοσοποιητικό σύστημα.
Ορισμένες λοιμώξεις: Ορισμένοι ιοί έχουν συσχετιστεί με την πιθανότητα εμφάνισης της σκλήρυνσης κατά πλάκας, όπως ο ιός Epstein-Barr, που προκαλεί τη λοιμώδη μονοπυρήνωση.
Ορισμένα αυτοάνοσα νοσήματα: Η ύπαρξη θυρεοειδικής νόσου, σακχαρώδη διαβήτη τύπου 1 ή φλεγμονώδους νόσου του εντέρου αυξάνει την πιθανότητα εμφάνισης της σκλήρυνσης κατά πλάκας.

Παθολογία

Η παθολογία της νόσου αφορά την καταστροφή της μυελίνης από το ίδιο το ανοσοποιητικό σύστημα του ασθενούς. H μυελίνη είναι η ουσία που περιβάλλει τις νευρικές ίνες, λειτουργεί ως μόνωση και βοηθά στη μετάδοση σημάτων μεταξύ του εγκεφάλου και του υπόλοιπου σώματος. Με την καταστροφή τής δημιουργούνται «πλάκες» στα νεύρα.

Η διάγνωση της νόσου συχνά καθυστερεί επειδή έχει παρόμοια συμπτώματα με άλλες νευρολογικές παθήσεις.

Συμπτώματα

Πρωταρχικά συμπτώματα

Τα πρώτα συμπτώματα της σκλήρυνσης κατά πλάκας συχνά περιλαμβάνουν:

Προβλήματα όρασης, όπως θολή ή διπλή όραση ή οπτική νευρίτιδα, που προκαλεί πόνο στο μάτι και γρήγορη απώλεια της όρασης
Αδύναμους και δύσκαμπτους μύες, με συχνά οδυνηρούς μυϊκούς σπασμούς
Μυρμήγκιασμα ή μούδιασμα στα χέρια, τα πόδια, τον κορμό του σώματος ή το πρόσωπο
Προβλήματα ισορροπίας
Προβλήματα ελέγχου της ουροδόχου κύστης
Ζάλη

Μεταγενέστερα συμπτώματα

Συμπτώματα της σκλήρυνσης κατά πλάκας που εμφανίζονται αργότερα περιλαμβάνουν:

Νοητική ή σωματική κόπωση που συνοδεύει τα παραπάνω συμπτώματα
Αλλαγές στη διάθεση, όπως κατάθλιψη ή ευφορία
Παράλυση στα πόδια
Επιληπτικά επεισόδια
Αλλαγές στην ικανότητα συγκέντρωσης ή αποτελεσματικής εκτέλεσης πολλαπλών καθηκόντων
Δυσκολία λήψης αποφάσεων, προγραμματισμού ή ιεράρχησης στην εργασία ή στην ιδιωτική ζωή

Διατροφή και σκλήρυνση κατά πλάκας

Σε ό,τι αφορά τη διατροφή, ενώ παλαιότερα η σημασία της στην ανάπτυξη της νόσου δεν θεωρείτο σημαντική, τα νεότερα δεδομένα δείχνουν ότι η διατροφή μπορεί να διαδραματίσει επιβαρυντικό ή προστατευτικό ρόλο. Νεότερες μελέτες έρχονται να δείξουν πλέον ότι τόσο η διατροφή όσο και ο τρόπος ζωής μπορεί να επηρεάσουν είτε θετικά είτε αρνητικά τη φλεγμονώδη έκφραση της νόσου και συνεπώς την εξέλιξη της, ενώ παράλληλα μπορεί να συμβάλλει στην ανακούφιση των συμπτωμάτων της. Πιο συγκεκριμένα:

Υιοθέτηση μιας ισορροπημένης διατροφής

Η ισορροπημένη διατροφή μπορεί να έχει πολλαπλά οφέλη για τους ασθενείς όπως τη μείωση της κόπωσης, τη διατήρηση της φυσιολογικής λειτουργίας του εντέρου και της ουροδόχου κύστης, τη διατήρηση της οστικής υγείας, τη βελτίωση της μυϊκής δύναμης και της κίνησης και τον έλεγχο του σωματικού βάρους.

Μια διατροφή πλούσια σε φρούτα, λαχανικά, δημητριακά ολικής αλέσεως, γαλακτοκομικά χαμηλών λιπαρών, ψάρια, άπαχο κρέας, πρεβιοτικά και προβιοτικά μπορεί να οδηγήσει σε μειωμένη φλεγμονώδη έκφραση και σε:

Διατήρηση ενός φυσιολογικού σωματικού βάρους (ούτε πολύ αυξημένου ούτε πολύ μειωμένου)
Μείωση του αισθήματος κόπωσης
Διατήρηση της φυσιολογικής λειτουργίας του εντέρου και της ουροδόχου κύστης
Διατήρηση της υγείας των οστών, των δοντιών και των ούλων
Βελτίωση της μυϊκής δύναμης, της εμβέλειας της κίνησης και της ευελιξίας

Δίαιτα υψηλή σε ενέργεια και λίπος

Αντίθετα, η υιοθέτηση μιας δυτικού τύπου διατροφής πλούσιας σε κόκκινο κρέας και ζωική πρωτεΐνη, κορεσμένα λιπαρά, τηγανητά, σακχαρούχα ροφήματα και αλάτι αυξάνει τη φλεγμονώδη απόκριση και συνεπώς συμβάλλει στην αρνητική εξέλιξη της νόσου λόγω της δράσης που μπορεί να έχουν όλα τα παραπάνω ενάντια στη μυελίνη.

Μελέτες σε ζωικά πρότυπα συνδέουν την υψηλή κατανάλωση λίπους με αυξημένη παραγωγή φλεγμονωδών παραγόντων και επιδείνωση της «επίθεσης» του ανοσοποιητικού συστήματος ενάντια στο ΚΝΣ.

Προβλήματα ουροδόχου κύστης

Η αντιμετώπιση των προβλημάτων λειτουργίας της ουροδόχου κύστης μπορεί να αντιμετωπιστεί μέσω της επαρκούς πρόσληψης υγρών και όχι μέσω της μείωσης των προσλαμβανόμενων υγρών, που μπορεί να οδηγήσει σε κατακράτηση ούρων και πιθανές ουρολοιμώξεις.

Συνεπώς συστήνεται η κατανάλωση 6 με 8 ποτηριών νερού την ημέρα και η αποφυγή αλκοολούχων ροφημάτων που επιβαρύνουν τη λειτουργεία της ουροδόχου κύστης.

Δυσκοιλιότητα και οστεοπόρωση

Η δυσκοιλιότητα, που αποτελεί συχνό πρόβλημα στα άτομα που πάσχουν από σκλήρυνση κατά πλάκας, μπορεί να αντιμετωπιστεί μέσω της επαρκούς πρόσληψης υγρών και της κατανάλωσης αδιάλυτων φυτικών ινών (π.χ. δαμάσκηνα, σύκα και δημητριακά ολικής αλέσεως).

Επιλέον, τα άτομα πάσχουν από Σκλήρυνση κατά Πλάκας εμφανίζουν έλλειψη βιταμίνης D. Η βιταμίνη D είναι απαραίτητη για τη λειτουργία των κυττάρων του ανοσοποιητικού και του ΚΝΣ, τα μειωμένα επίπεδά της στον οργανισμό επηρεάζουν αρνητικά την εμφάνιση αλλά και την εξέλιξη της νόσου. Tα άτομα που πάσχουν από σκλήρυνση κατά πλάκας έχουν συνήθως χαμηλή οστική μάζα και αυξημένο κίνδυνο για οστεοπόρωση. Συνεπώς συστήνεται η κατανάλωση τροφίμων πλούσιων σε ασβέστιο και βιταμίνη D, όπως τα γαλακτοκομικά και τα λιπαρά ψάρια, η επαρκής έκθεση στον ήλιο και η πραγματοποίηση άσκηση.

Σωματικό βάρος και ΣκΠ

Η διατήρηση ενός φυσιολογικού βάρους είναι σημαντική και τόσο η πρόσληψη, όσο και η απώλεια βάρους είναι πολύ συχνά φαινόμενα στους ασθενείς με ΣκΠ. Η απώλεια βάρους οφείλεται στη μειωμένη πρόσληψη τροφής λόγω της μειωμένης ικανότητας αυτοεξυπηρέτησης, της κόπωσης και του τρέμουλου, του άγχους και του στρες των ασθενών.

Από την άλλη, το βάρος αυξάνεται όταν η κινητικότητα του ασθενούς μειώνεται, η κατάθλιψη οδηγεί σε υπερκατανάλωση τροφής και όταν η φαρμακευτική αγωγή περιλαμβάνει στεροειδή.

Τρόφιμα με προστατευτική δράση

Η σωστή διατροφή μπορεί να έχει θετικά αποτελέσματα τόσο στην πρόληψη, όσο και στην αντιμετώπιση της ΣκΠ. Η υψηλή κατανάλωση ψαριών και θαλασσινών που είναι πλούσια σε ω-3 λιπαρά μπορεί να έχει προστατευτικό ρόλο χωρίς όμως αυτό να είναι πλήρως επιβεβαιωμένο καθώς χρειάζονται περισσότερες μελέτες.

Ακόμη τα φρούτα και τα δημητριακά ολικής άλεσης μπορεί να εμφανίζουν προστατευτική δράση.

Η διατροφική αντιμετώπιση της ΣκΠ στοχεύει σε μια διατροφή πλούσια σε δημητριακά ολικής άλεσης, φρούτα, λαχανικά, ψάρια και άπαχο κρέας και φτωχή σε κορεσμένα λίπη και απλά σάκχαρα.

Αντιοξειδωτικά

Επιπλέον, τα αντιοξειδωτικά που περιέχονται στα φρούτα, τα λαχανικά και το ελαιόλαδο μπορεί να είναι πολύ ευεργετικά ενάντια στο οξειδωτικό στρες που είναι έντονο στον οργανισμό των ασθενών με ΣκΠ.

Ο ρόλος της άσκησης

Η άσκηση, επίσης, θεωρείται ότι βοηθά τους ανθρώπους με σκλήρυνση κατά πλάκας, στον έλεγχο του πόνου, της ακαμψίας, τη βελτίωση της ισορροπίας, το αίσθημα αδυναμίας και κόπωσης, την κατάθλιψη, το άγχος και την αϋπνία, καθώς αποτελεί βασική συνιστώσα για τη διατήρηση ενός καλού επιπέδου υγείας και ποιότητας ζωής. Συνεπώς επιλέξτε μια μορφή άσκησης που είναι κατάλληλη για εσάς, όπως περπάτημα, κολύμβηση, γιόγκα, ήπια αεροβική, κτλ.

Συμπερασματικά

Από όλα τα παραπάνω λοιπόν συμπεραίνουμε πως οι ασθενείς με ΣκΠ θα πρέπει να ακολουθούν ένα ισορροπημένο διαιτολόγιο βασισμένο στη Μεσογειακή Διατροφή όπως άλλωστε και ο γενικός πληθυσμός η οποία συμβάλλει σημαντικά τόσο στη διατήρηση της υγείας όσο και στην αντιμετώπιση και ανακούφιση των συμπτωμάτων της νόσου, ενώ παράλληλα βοηθά στη διατήρηση ενός υγιούς σωματικού βάρους.

Πηγή

Ομορφιά

Για μια πρώτη καλή εμφάνιση

Δεν υπάρχει δεύτερη ευκαιρία …τα πάντα κρίνονται στα πρώτα 30΄΄ δευτερόλεπτα. Τόσος είναι ο χρόνος που χρειαζόμαστε για να σχηματίσουμε την «πρώτη εντύπωση» που θα χαραχτεί ανεξίτηλα μέσα μας για κάποιον άλλο.

Μ’ ένα μυστηριώδη, και συνήθως ασυνείδητο τρόπο αντιλαμβανόμαστε τη βασική συχνότητα αρμονίας ή δυσαρμονίας που εκπέμπει κάθε άνθρωπος και η οποία είναι αποτυπωμένη και στην εξωτερική του εμφάνιση.

Πρόκειται για το περίφημο παιχνίδι των εντυπώσεων που καθορίζει την έλξη ή την απώθηση μας για κάποιον.

Πίσω από τους μεγάλης ακτινοβολίας πολιτικούς, καλλιτέχνες, επαγγελματίες και το προσωπικό μεγάλων εταιρειών, βρίσκονται πάντα οι “image makers” (Σύμβουλοι εμφάνισης) που τους καθοδηγούν για το χτίσιμο της εικόνας τους, για την εμφάνισή και την επιλογή των ρούχων τους.

Αυτή η συμβουλευτική βοήθεια αποδείχτηκε πολύτιμη για όλους όσους αντιλήφθηκαν πως η σωστή εμφάνιση, το Στιλ, όχι μόνο αναδεικνύει τα φυσικά προσόντα αλλά παίζει κρίσιμο ρόλο στην επαγγελματική ή προσωπική επιτυχία.

Η μόδα έχει γίνει της μόδας πια και αγοράζεται. Μπορούμε να αγοράσουμε στιλάτα ρούχα, δεν μπορούμε όμως να αγοράσουμε στιλ και είναι ο πρωταγωνιστής.

Στιλ είναι το ιδιαίτερο στοιχείο που αναγνωρίζεται στη μοντέρνα εμφάνιση και φέρνει τη σφραγίδα της προσωπικότητας.

Όμως το παιχνίδι του στιλ και της κομψότητας δεν είναι ένα ακριβό σπορ.

Μια γυναίκα, φίλες μου εργαζόμενες, δεν πρέπει να είναι ούτε αρκετά πλούσια, ούτε αρκετά αδύνατη για να έχει στιλ. Η συνταγή της κομψότητας είναι ταλέντο το οποίο διαμορφώνεται από το περιβάλλον και τις πηγές πληροφόρησης: Άρα μαθαίνεται και αποκτάται.

Για να προσδιορίσουμε το προσωπικό μας στιλ λαμβάνουμε υπ’ όψιν μας πρώτον, το χρωματικό τόνο του δέρματός μας (ποια χρώματα μας πεθαίνουν και ποια μας ζωντανεύουν) δηλαδή ποια χρώματα μας ανήκουν, και δεύτερον, το σχήμα του σώματος, δηλαδή το σωματότυπο στον οποίο δεν παίζει ρόλο αν μια γυναίκα ή άνδρας είναι υπέρβαρος, αλλά η δομή, η αρχιτεκτονική του σώματος που παραμένει ίδια και καθορίζει ποιο στιλ της ταιριάζει.

Και τρίτον, η προσωπικότητα που βασικά της στοιχεία ανιχνεύονται ή διαφοροποιούνται.

Ο καθένας έχει ασφαλείς τις ενδυματολογικές προτιμήσεις του και το προσωπικό του γούστο, όμως μέσα ση γενικότερη ενδυματολογική σύγχυση που επικρατεί δυσκολευόμαστε να προσδιορίσουμε «τι ακριβώς μας πάει».

Αυτό αποδεικνύουν οι ντουλάπες μας, έχουμε 15% άνετα ρούχα που αγαπάμε και 85% άχρηστα. Κακά χρώματα, λάθος αξεσουάρ, κακό μακιγιάζ, πρόχειρο hair styling: όλα αυτά μας αδικούν.

Το ζητούμενο είναι ποιο είναι το ξεχωριστό αυτό 15% το σταθερό και αναλλοίωτο που μας ταιριάζει πραγματικά και εναρμονίζεται απόλυτα με την προσωπικότητά μας ώστε να το επαναλάβουμε για να μη μας ξεχνάν. Αυτό το σταθερό σημείο εντοπίζουν οι σύμβουλοι εμφάνισης και χτίζουν το προσωπικό μας image λαμβάνοντας υπ΄ όψιν τα εξής:

Χρωματοανάλυση
Σωματότυπος
Μόδα
Περίσταση
Προσωπικό στιλ
Hair styling
Μακιγιάζ
Αξεσουάρ
Γλώσσα σώματος

Προσοχή λοιπόν μη δίνουμε λάθος μηνύματα. Η εικόνα μας ανταποκρίνεται στην προσωπικότητά μας

Δεν υπάρχει δεύτερη ευκαιρία για μια πρώτη καλή εμφάνιση και ο χρόνος μόνο 30΄΄

Τελικά ένα είναι το σίγουρο:

Υπάρχει κάτι που είναι πάνω και πέρα από τη μόδα,

οι ίδιοι άνθρωποι με προσωπικότητα.

Αυτοί που είναι αληθινοί με τον εαυτό τους

Αυτοί «που είναι» και «φαίνονται» έτσι που τίποτα

επάνω τους δεν διαψεύδει την εσωτερική τους αλήθεια.

Ούτε καν τα ρούχα τους.

της Δέσποινας Τζόβα, στιλίστριας, ενδυματολόγου, image maker

Υγεία

Έλλειψη χρόνου και διατροφή: πώς να τρως σωστά ακόμα και όταν η μέρα δεν φτάνει

Στη σύγχρονη καθημερινότητα, ο χρόνος μοιάζει να είναι πάντα λιγότερος από ό,τι χρειαζόμαστε. Οι επαγγελματικές υποχρεώσεις, οι κοινωνικές απαιτήσεις και οι ρυθμοί της πόλης αφήνουν ελάχιστο περιθώριο για σωστή φροντίδα του εαυτού μας. Ένας από τους πρώτους τομείς που επηρεάζονται είναι η διατροφή.

Πολλοί άνθρωποι δηλώνουν ότι θα ήθελαν να τρέφονται πιο ισορροπημένα, όμως η έλλειψη χρόνου τους οδηγεί σε πρόχειρες λύσεις, παραλείψεις γευμάτων ή συχνή κατανάλωση έτοιμου φαγητού. Το αποτέλεσμα είναι χαμηλά επίπεδα ενέργειας, κόπωση και μια γενικότερη αίσθηση ότι το σώμα δεν λειτουργεί όπως θα έπρεπε.

Πώς η πίεση της καθημερινότητας επηρεάζει τις διατροφικές επιλογές

Όταν το πρόγραμμα είναι φορτωμένο, το φαγητό παύει να αποτελεί προτεραιότητα. Η πείνα συσσωρεύεται μέσα στη μέρα και συχνά εκδηλώνεται έντονα, οδηγώντας σε επιλογές πλούσιες σε θερμίδες αλλά φτωχές σε θρεπτική αξία. Παράλληλα, η ακανόνιστη διατροφή μπορεί να επηρεάσει αρνητικά το σωματικό βάρος, τη συγκέντρωση και τη διάθεση.

Η παράλειψη γευμάτων ή η κατανάλωση πρόχειρων τροφίμων δεν καλύπτει τις πραγματικές ανάγκες του οργανισμού και, μακροπρόθεσμα, δυσκολεύει τη διατήρηση μιας καλής σχέσης με το φαγητό.

Η λύση δεν είναι περισσότερος χρόνος, αλλά καλύτερη οργάνωση

Η υγιεινή διατροφή δεν προϋποθέτει ώρες στην κουζίνα. Αντίθετα, βασίζεται στη σωστή προετοιμασία. Η οργάνωση των γευμάτων από πριν μπορεί να εξοικονομήσει χρόνο και να μειώσει το καθημερινό άγχος γύρω από το «τι θα φάω σήμερα».

Η προετοιμασία βασικών υλικών, όπως πρωτεΐνη, λαχανικά και υδατάνθρακες, επιτρέπει τη δημιουργία ισορροπημένων γευμάτων μέσα σε λίγα λεπτά. Ακόμα και απλά πιάτα μπορούν να είναι θρεπτικά και χορταστικά, χωρίς ιδιαίτερη προσπάθεια.

Γρήγορες επιλογές που στηρίζουν τη σωστή διατροφή

Υπάρχουν πολλές επιλογές για γεύματα και σνακ που συνδυάζουν ευκολία και θρεπτική αξία. Σαλάτες με πηγή πρωτεΐνης, ομελέτες με λαχανικά, γιαούρτι με φρούτα και ξηρούς καρπούς ή απλά πιάτα ζυμαρικών με λαχανικά αποτελούν πρακτικές λύσεις για τις πιο πιεσμένες μέρες.

Τα ενδιάμεσα σνακ παίζουν επίσης σημαντικό ρόλο. Όταν υπάρχουν διαθέσιμες υγιεινές επιλογές, μειώνεται η πιθανότητα παρορμητικών και λιγότερο ισορροπημένων επιλογών.

Μικρές συνήθειες με μεγάλο αντίκτυπo

Η σωστή ενυδάτωση, η ύπαρξη λίστας αγορών και η συνειδητή κατανάλωση του φαγητού —έστω και για λίγα λεπτά— μπορούν να κάνουν τη διαφορά. Το φαγητό δεν είναι απλώς ανάγκη, αλλά μέρος της καθημερινής φροντίδας του εαυτού μας.

Ακόμα και όταν χρειαστεί να παραγγείλεις φαγητό, υπάρχουν επιλογές που μπορούν να ενταχθούν σε μια ισορροπημένη διατροφή, αρκεί να γίνονται πιο συνειδητές επιλογές.

Διατροφή και τρόπος ζωής

Η σωστή διατροφή δεν λειτουργεί απομονωμένα. Συνδυάζεται με τη φυσική δραστηριότητα, τον επαρκή ύπνο και τη γενικότερη διαχείριση του άγχους. Δεν απαιτεί τελειότητα, αλλά συνέπεια. Οι μικρές, ρεαλιστικές αλλαγές είναι αυτές που μπορούν να διατηρηθούν μακροπρόθεσμα.

Η έλλειψη χρόνου δεν χρειάζεται να αποτελεί εμπόδιο για τη σωστή διατροφή. Με απλές επιλογές, καλή οργάνωση και ρεαλιστικές προσδοκίες, είναι δυνατόν να τρέφεσαι ισορροπημένα ακόμα και μέσα σε ένα απαιτητικό πρόγραμμα. Το ζητούμενο δεν είναι να κάνεις τα πάντα τέλεια, αλλά να φροντίζεις τον εαυτό σου όσο καλύτερα μπορείς, κάθε μέρα.

Υγεία

‘Μεσογειακή Δίαιτα’: το πιο υγιεινό διατροφικό μοντέλο

Υπάρχουν διάφορα Μεσογειακά Έθνη με ξεχωριστές κουλτούρες, παραδόσεις και διατροφικές συνήθειες. Επομένως και ο όρος Μεσογειακή Δίαιτα δεν αναφέρεται γενικά σε ένα ομογενές διατροφικό μοντέλο, αλλά σε μια ποικιλία φυτοκεντρικών διατροφικών μοντέλων, τα οποία αναπτύχθηκαν προ εκαντοταετιών γύρω από τη Μεσόγειο, και τα οποία μοιράζονται τη χρήση κοινών τροφίμων: ζυμαρικά, ψωμί, ελαιόλαδο, φασόλια, καρποί, ψάρια, κρασί, φρούτα και λαχανικά, διαθέσιμα όλο το χρόνο.

Η πεποίθηση πως η Μεσογειακή Δίαιτα έχει να επιδείξει θετικά στοιχεία για την ανθρώπινη υγεία, πηγάζει από πλήθος μελετών που έχουν εξετάσει τις διάφορες παραμέτρους της. Ο φυτοκεντρικός χαρακτήρας της δίαιτας, σε συνδυασμό με τη χαμηλή κατανάλωση κρέατος και την μέτρια κατανάλωση οινοπνεύματος, φαίνεται να έχει συνεισφέρει πολλά σε αυτό. Επίσης, σημαντική εμφανίζεται η κυρίαρχη χρήση του ελαιολάδου ως βασική πηγή λίπους, καθώς αυτό παρουσιάζει ιδιαίτερη σύσταση, σημαντικά διαφορετική, ακόμη και από άλλα φυτικά έλαια.

Οι χρήστες της Μεσογειακής Δίαιτας φέρονται να πλεονεκτούν σε δείκτες υγείας και παρουσιάζουν χαμηλότερη θνησιμότητα, τόσο σε συγκεκριμένες νόσους, όσο και ολική. Από πλήθος μελετών, συγκρίσεων και ερευνών, προκύπτει πως οι πληθυσμοί εκείνοι, οι οποίοι εμφανίζουν την μεγαλύτερη μακροβιότητα και τις μικρότερες συχνότητες παθήσεων, όπως των καρδιαγγειακών κ.α. εμφανίζουν κοινά χαρακτηριστικά στη δίαιτά τους. Τα κοινά αυτά χαρακτηριστικά σχηματίζουν την Μεσογειακή Δίαιτα με τα διάφορα μοντέλα της και ανάμεσά τους μπορούν να αναγνωρισθούν τα εξής:

υψηλή αναλογία μονοακόρεστων προς κορεσμένων λιπών
υψηλή κατανάλωση φρούτων και λαχανικών
μέτρια κατανάλωση οινοπνεύματος, κυρίως στην μορφή του κρασιού
κατανάλωση γάλακτος και γαλακτοκομικών προϊόντων σε μέτρια επίπεδα, κυρίως με την μορφή του τυριού
χαμηλή κατανάλωση κρέατος και προϊόντων κρέατος
ψάρια και πουλερικά σε μικρές έως μέτριες ποσότητες
0-4 αυγά εβδομαδιαίως
ελάχιστη επεξεργασία των τροφών, η εποχική κατανάλωση και η φρεσκάδα των τροφίμων μεγιστοποιεί την πρόσληψη διαιτητικών ινών, αντιοξειδωτικών και άλλων μικροστοιχείων

Γενικά πάντως, ακόμη και αν η Μεσογειακή Δίαιτα δεν είναι σε θέση να αποδώσει όλα εκείνα τα θετικά ή να αποτρέψει τα αρνητικά, όπως της αποδίδεται, σίγουρα απέχει πολύ από το να χαρακτηριστεί επιβλαβής ή επιζήμια για την ανθρώπινη υγεία. Ως εκ τούτου, η υιοθέτησή της από μεγαλύτερη μερίδα του παγκοσμίου πληθυσμού μπορεί και πρέπει να συστήνεται, ακόμη και αν η άριστη υγεία και το υψηλό προσδόκιμο ζωής των κατοίκων της Μεσογείου σχετίζονται από πολλούς και με μη διατροφικούς παράγοντες, όπως το ξεκούραστο ψυχο-κοινωνικό περιβάλλον, οι απαλές κλιματικές συνθήκες, η διατήρηση της δομής ευρείας οικογένειας και ο μεσημεριανός ύπνος.

Βασικές αρχές υγιεινής διατροφής

υιοθέτηση μικρών και συχνών γευμάτων ώστε να αποφεύγεται η επιβάρυνση του πεπτικού συστήματος και να μειώνονται οι πιθανότητες εμφάνισης ινσουλινοαντοχής)
αντικατάσταση των γαλακτοκομικών με τα αντίστοιχα χαμηλών λιπαρών (προσφέρουν τα ίδια θρεπτικά στοιχεία με λιγότερες θερμίδες)
κάθε ημέρα κατανάλωση τουλάχιστον ενός φρούτου
κάθε ημέρα κατανάλωση σαλάτας
μείωση της κατανάλωσης οινοπνεύματος και ανθρακούχων ζαχαρούχων αναψυκτικών, με παράλληλη αντικατάσταση από φρέσκους χυμούς (περιέχονται 7 θερμίδες ανά γραμμάριο οινοπνεύματος….)
προτίμηση μαύρου ψωμιού και γενικά ακατέργαστων τροφίμων με στόχο την αύξηση των διαιτητικών ινών (η κατεργασία αφαιρεί σημαντικό μέρος των θρεπτικών στοιχείων)
μέτρο και ισορροπία σε κάθε διατροφική επιλογή

Του Μιχάλη Χουρδάκη MD

Κλινικός Διαιτολόγος, Διατροφολόγος

Διδάσκων Ιατρικής Α.Π.Θ.

Αντιπρόεδρος Πανελλήνιου Συλλόγου Διαιτολόγων – Διατροφολόγων