Βρισκόμαστε ήδη σε πλήρη ροή υποβολής των φορολογικών δηλώσεων, και ένα από τα βασικά
ζητήματα των φετινών διαδικασιών είναι οι προσυμπληρωμένες δηλώσεις Ε1, σε συνδυασμό με την
αυτόματη οριστικοποίηση μέρους αυτών από την ΑΑΔΕ. Το συγκεκριμένο πλαίσιο δεν αφορά απλώς μια
τεχνική λειτουργία του συστήματος. Αφορά πρωτίστως την ανάγκη ελέγχου των προσυμπληρωμένων
δεδομένων, πριν η δήλωση περάσει οριστικά στην επόμενη φάση.
Τώρα, ειδικά στις δηλώσεις που έχουν προεπιλεγεί για αυτόματη υποβολή, βρίσκεται και η βασική
παγίδα. Επειδή ακριβώς η διαδικασία είναι αυτοματοποιημένη, αρκετοί φορολογούμενοι ενδέχεται να
θεωρήσουν ότι δεν χρειάζεται να προβούν σε καμία ενέργεια. Στην πραγματικότητα, χρειάζεται
προηγουμένως ένας ουσιαστικός έλεγχος. Η ΑΑΔΕ έχει ανακοινώσει ότι οι προσυμπληρωμένες και
προεκκαθαρισμένες δηλώσεις για το φορολογικό έτος 2025, εφόσον δεν τροποποιηθούν από
τους φορολογουμένους, θα οριστικοποιηθούν αυτόματα στις 16/4.
Το θέμα αφορά κυρίως μισθωτούς και συνταξιούχους, δηλαδή φορολογουμένους για τους οποίους η
διοίκηση έχει ήδη στη διάθεσή της μεγάλο μέρος των απαιτούμενων στοιχείων και μπορεί να εμφανίσει
μια σχεδόν έτοιμη εικόνα δήλωσης. Το ότι μια δήλωση εμφανίζεται ουσιαστικά έτοιμη, δεν σημαίνει όμως
ότι είναι και απολύτως σωστή σε κάθε επιμέρους πεδίο. Μπορεί να υπάρχουν ζητήματα με ΙΒΑΝ, με
στοιχεία εξαρτώμενων τέκνων, με παρακρατήσεις, με τόκους, με δεδομένα κατοικίας ή με άλλες
πληροφορίες που επηρεάζουν το τελικό αποτέλεσμα. Η ίδια η ΑΑΔΕ, άλλωστε, επισημαίνει ότι τα
προσυμπληρωμένα στοιχεία βασίζονται στα αρχεία που έχουν αποστείλει οι υπόχρεοι φορείς.
Συνεπώς, ο φορολογούμενος που διαπιστώνει ότι η δήλωσή του έχει ενταχθεί στις προεπιλεγμένες για
υποβολή, δεν πρέπει να επαναπαυθεί. Η σωστή προσέγγιση είναι να εκλάβει το συγκεκριμένο στάδιο ως
ένα παράθυρο ελέγχου των δεδομένων, ώστε να διασφαλίσει ότι η δήλωση αποτυπώνει ορθά τη
φορολογική του εικόνα. Αν απαιτείται παρέμβαση, αυτή προτείνουμε να γίνει πριν από την αυτόματη
οριστικοποίηση. Αν δεν γίνει κάποια ενέργεια, η δήλωση θα οριστικοποιηθεί από την ΑΑΔΕ. Αν πάλι ο
φορολογούμενος δεν το αντιληφθεί έγκαιρα, υπάρχει και η δυνατότητα υποβολής τροποποιητικής
χωρίς κυρώσεις μέσα στο προβλεπόμενο χρονικό διάστημα μετά την αυτόματη υποβολή.
Ειδική μνεία πρέπει να γίνει και στις εκπτώσεις φόρου σε περίπτωση εφάπαξ καταβολής. Εδώ είναι
χρήσιμο να αποτυπωθεί το πλαίσιο όσο πιο καθαρά γίνεται:
Τα δεδομένα για τα ποσοστά έκπτωσης έχουν ως εξής:

• 4% για δηλώσεις που υποβάλλονται έως 15/5
• 3% για δηλώσεις έως 15/6
• 2% για δηλώσεις έως 15/7
  Κοινή προϋπόθεση και στις τρεις περιπτώσεις είναι η εφάπαξ εξόφληση του φόρου έως 31/7.
  Για τις προεκκαθαρισμένες δηλώσεις, η ΑΑΔΕ έχει διευκρινίσει ότι η έκπτωση 4% παρέχεται και
  όταν η δήλωση οριστικοποιηθεί αυτόματα, αρκεί ο φόρος να καταβληθεί εφάπαξ μέχρι το τέλος
  Ιουλίου. Έχει επίσης διευκρινιστεί ότι σε περίπτωση εμπρόθεσμης τροποποιητικής από την οποία
  προκύπτει επιπλέον ποσό φόρου, το αρχικό ποσό διατηρεί το ποσοστό έκπτωσης της αρχικής δήλωσης,
  ενώ το επιπλέον ποσό ακολουθεί το ποσοστό που αντιστοιχεί στον χρόνο της τροποποιητικής.

Παναγιώτης Τσένος
Φοροτεχνικός σύμβουλος επιχειρήσεων

Οι κομβικές ημερομηνίες για τις υποβολές δηλώσεων / Ποσοστά εκπτώσεων σε περίπτωση εφάπαξ αποπληρωμής / Αυτοματοποιημένες εκκαθαρίσεις

Σε μια σημαντική μεταρρύθμιση του τρόπου υποβολής των φορολογικών δηλώσεων, προέβη φέτος η ΑΑΔΕ, εισάγοντας ένα σύστημα κλιμακωτών εκπτώσεων που ευνοεί όσους αποστείλουν τη δήλωσή τους το συντομότερο και -για να γίνουμε πιο ακριβείς- εντός των προβλεπόμενων ενδιάμεσων ημερομηνιών. Απώτερος στόχος; Η έγκαιρη φορολογική συμμόρφωση να μετατραπεί από υποχρέωση σε στρατηγική επιλογή με μετρήσιμο οικονομικό όφελος. Όλα αυτά βέβαια, με τη σημαντική υποσημείωση ότι η βασική προϋπόθεση ώστε να επωφεληθούν των σχετικών ευεργετημάτων είναι να αποπληρωθεί εφάπαξ ο φόρος, έως τις 31/7. 

Θα παραθέσουμε λοιπόν τις κομβικές ημερομηνίες, τα ποσοστά εκπτώσεων, λοιπά συγκεκριμένα δεδομένα για τις αυτοματοποιημένες εκκαθαρίσεις, καθώς επίσης και κάποιες πρόσθετες πληροφορίες που αφορούν τις υποβολές των δηλώσεων.

Καταληκτική ημερομηνία υποβολής είναι η 15^η Ιουλίου. Και ειδικά φέτος, ενδεχομένως να είναι και η πρώτη χρονιά που δεν θα δοθεί παράταση, καθώς α) το σύστημα τέθηκε εγκαίρως σε λειτουργία και β) έχουν θεσμοθετηθεί πρόσθετα κίνητρα έγκαιρης υποβολής, με κλιμακωτές εκπτώσεις σε περίπτωση που τηρηθούν οι ανάλογες προθεσμίες.

Πιο συγκεκριμένα, οι εκπτώσεις είναι κλιμακωτές και έχουν ως εξής:

• 4% εφόσον η δήλωση υποβληθεί έως τις 30/04
• 3% (υποβολή έως τις 15/06)
• 2% (υποβολή έως τις 15/07)

Αυτοματοποιημένες εκκαθαρίσεις

Για μια μερίδα μισθωτών και συνταξιούχων, η ΑΑΔΕ έχει ήδη ανακοινώσει ότι στις 25 Απριλίου πρόκειται να προβεί σε αυτοματοποιημένη υποβολή της δήλωσης. Τα κριτήρια επιλογής βέβαια δεν είναι τυχαία, συνήθως πρόκειται για πολίτες με ένα συγκεκριμένο φορολογικό προφίλ, όπου συνήθως δεν εμφανίζονται εισοδήματα από λοιπές, πλην της βασικής τους πηγής εισοδημάτων. Παρ’ όλα αυτά, και σε αυτές τις περιπτώσεις προτείνεται να γίνεται ένας σχετικός έλεγχος, καθώς δεν αποκλείεται α) η ΑΑΔΕ να μην έχει λάβει κάποια συγκεκριμένα δεδομένα και β) ο φορολογούμενος, εκτάκτως να θέλει να προβεί σε κάποια δεδομένη παρέμβαση στο έντυπο.

Όπως και να έχει πάντως, έως και τις 15/7 που είναι η καταληκτική ημερομηνία υποβολών, υπάρχει η δυνατότητα δημιουργίας και υποβολής τροποποιητικής δήλωσης, εμπρόθεσμης βεβαίως και χωρίς καμία επιβάρυνση. Και εδώ είχαμε πρόσθετες εξελίξεις των τελευταίων ημερών, τις οποίες παραθέτουμε ευθύς αμέσως.

Δυνατότητα υποβολής α) τροποποιητικών δηλώσεων για τη χρήση ’24, καθώς και β) αναδρομικών αποδοχών παρελθουσών χρήσεων

• Με δύο διαφορετικές, και ταυτόχρονα λιτές ανακοινώσεις, η ΑΑΔΕ ανακοίνωσε τις τελευταίες μέρες τη δυνατότητα υποβολής τροποποιητικών δηλώσεων, τόσο α) για την τρέχουσα περίοδο (εισοδήματα ’24), όσο και β) για τις παρελθούσες χρήσεις, σε περίπτωση που υπάρχουν αναδρομικές αποδοχές ή συντάξεις.
• Αναφορικά με την πρώτη περίπτωση και τις φετινές δηλώσεις, η εξέλιξη αυτή δίνει τη δυνατότητα στους φορολογούμενους να προβούν σε διορθώσεις τυχόν λαθών ή παραλείψεων στις αρχικές τους υποβολές, διασφαλίζοντας την ορθότητα των φορολογικών τους υποχρεώσεων.
• Όσο για τις δηλώσεις αναδρομικών αποδοχών προηγούμενων ετών, αυτές δύνανται να υποβληθούν ηλεκτρονικά έως και το τέλος του έτους. Δεν επηρεάζονται δηλαδή από το τρέχον χρονοδιάγραμμα που αφορά τις φορολογικές δηλώσεις εισοδημάτων χρήσης ’24.

Παναγιώτης Τσένος – Φοροτεχνικός Σύμβουλος Επιχειρήσεων

Το χρονικό περιθώριο λίγων ημερών έχουν πλέον οι ιδιοκτήτες ακινήτων, ώστε να προβούν στις απαιτούμενες προσθαφαιρέσεις και μεταβολές γενικότερα του εντύπου Ε9. Πιο συγκεκριμένα, ως καταληκτική ημερομηνία για φέτος ορίστηκε η 8^η Μαρτίου, αντί για τις 31/3, τελευταία μέρα του τρέχοντος μήνα, όπως ίσχυε μέχρι πέρσι.

Αυτή η σύμπτυξη των ημερομηνιών οφείλεται στο νέο καθεστώς πληρωμής του φόρου, καθώς φέτος ο ΕΝΦΙΑ θα αποπληρωθεί σε μία παραπάνω δόση (οι δόσεις μεταβάλλονται σε έντεκα δόσεις). Με την πρώτη εξ αυτών -και εφόσον τηρηθεί το προβλεπόμενο χρονοδιάγραμμα- να καταβάλλεται τον Απρίλιο και την τελευταία τον Φεβρουάριο του επόμενου έτους. Ευκαιρίας δοθείσης μάλιστα, να αναφέρουμε ότι από το ’25 οι δόσεις θα γίνουν δώδεκα, κάτι που επί της ουσίας συνεπάγεται ότι ο φόρος επί των ακινήτων θα αποπληρώνεται ανά μήνα και καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους.

Ποιοι ιδιοκτήτες ακινήτων λοιπόν θα πρέπει να προβούν σε μεταβολές;

Συνοπτικά να αναφέρουμε ότι αφορά όσους φορολογούμενους εντός του 2023:

• Απέκτησαν νέο ακίνητο (μέσω αγοράς, γονικής παροχής, δωρεάς, κληρονομιάς)
• Πούλησαν ή μεταβίβασαν ακίνητο (π.χ. σε παιδιά ή εγγόνια)
• Είχαν οποιαδήποτε άλλη μεταβολή στην ακίνητη περιουσία τους το ‘23 (ενδεικτικές περιπτώσεις: αύξηση/μείωση ποσοστού συνιδιοκτησίας, νομιμοποίηση αυθαίρετων κτισμάτων κλπ.)

Με άλλα λόγια, αφορά όσους ιδιοκτήτες είχαν την οποιαδήποτε μεταβολή σε εμπράγματο δικαίωμα, επί έστω και ενός ακινήτου. Σε αυτό το σημείο βέβαια, να καταγράψουμε ότι πάρα πολλοί φορολογούμενοι ενδέχεται απλά και μόνο να χρειαστεί να προβούν σε έναν τελικό έλεγχο και τσεκάρισμα. Αν μια αγοραπωλησία έχει πραγματοποιηθεί μετά το περσινό καλοκαίρι, είναι εξαιρετικά πιθανό να έχουν ήδη ενημερωθεί οι αντισυμβαλλόμενοι από την ΑΑΔΕ για την αυτόματη συμπλήρωση του εντύπου, και να μην χρειάζεται να προβούν σε κάποια πρόσθετη ενέργεια, παρά μόνο να τσεκάρουν την επιτυχή ολοκλήρωση της μεταφοράς.

Αφορά περί τους ενενήντα χιλιάδες φορολογούμενους, κυρίως για αγοραπωλησίες που πραγματοποιήθηκαν από τον Ιούλιο του ‘23 και έπειτα, και τα διαδικαστικά ολοκληρώθηκαν μέσω της ηλεκτρονικής πλατφόρμας myProperty. Αυτή η αυτοματοποιημένη διαδικασία, εδώ και μόλις μερικές εβδομάδες επεκτάθηκε και στις περιπτώσεις γονικών παροχών και δωρεών.

Προτείνεται και ένας γενικότερος έλεγχος για την ορθή καταγραφή όλων των ακινήτων

Σε κάθε περίπτωση, προτείνουμε έναν επανέλεγχο του εντύπου από όλους τους υπόχρεους. Κι αυτό γιατί, κάθε παράλειψη στη σωστή αποτύπωση του εκάστοτε ακινήτου, ενδέχεται να επιφέρει πρόσθετες χρεώσεις στον εκκαθαριζόμενο φόρο. Είναι έτσι δομημένο το θεσμικό πλαίσιο, ώστε αν τυχόν ένα ακίνητο δεν είναι δηλωμένο σωστά ή είναι καταγεγραμμένο με ασάφειες, τότε το Ε9 εκκαθαρίζεται με το δυσμενέστερο σενάριο για τον φορολογούμενο και προς όφελος του Δημοσίου.

Αυτός λοιπόν είναι ο λόγος που προτείνουμε να διπλοτσεκάρονται δεδομένα που αφορούν το έτος αδείας, τον διαχωρισμό κύριων και βοηθητικών χώρων, τον όροφο, το ποσοστό συνιδιοκτησίας, την ακριβή καταγραφή του ορθού εμπράγματος δικαιώματος, καθώς όπως προαναφέραμε, λανθασμένη ή ελλιπής καταγραφή ενδέχεται να καταστεί κοστοβόρα για τους ιδιοκτήτες.

Σχετικά με την πρόσθετη έκπτωση στα ασφαλισμένα ακίνητα

Περίοδος πρώτης εφαρμογής φέτος και για την επιπλέον έκπτωση που αφορά τα ασφαλισμένα ακίνητα έναντι φυσικών καταστροφών. Η έκπτωση μπορεί να ανέλθει σε ποσοστό έως και 10%, και οι βασικές προϋποθέσεις είναι α) να καλύπτει ταυτόχρονα σεισμό, πυρκαγιά και πλημμύρα &  β) η ασφαλισμένη αξία των κύριων και βοηθητικών χώρων, να είναι τουλάχιστον 900 ευρώ το τ.μ. (από την επόμενη χρονιά θα ισχύει το κατώτατο όριο των 1000 ανά τ.μ.). Στην πράξη διαπιστώθηκε ότι δεν είναι πολλές οι περιπτώσεις αυτών των ακινήτων, καθώς είτε δεν ήταν καθόλου ασφαλισμένα είτε υπάρχει συμβόλαιο, αλλά δεν πληρούνταν σωρευτικά τα παραπάνω κριτήρια.

Παναγιώτης Τσένος

Φοροτεχνικός σύμβουλος επιχειρήσεων