Υγεία

Τσιγάρο και Σωματικό Βάρος: Αλήθεια ή Μύθος;

Κάθε 10 δευτερόλεπτα ένας άνθρωπος πεθαίνει εξαιτίας του τσιγάρου. Σίγουρα ακούγεται υπερβολικό, ωστόσο ποτέ τα νούμερα δεν ήταν σύμμαχοι των καπνιστών. Έχει υπολογιστεί, ότι κάθε τσιγάρο που καπνίζεται αφαιρεί κατά μέσο όρο πέντε λεπτά από τη ζωή του καπνιστή.

Οι επιπτώσεις του καπνίσματος στην υγεία ευθύνονται για 2.000.000 θανάτους το χρόνο στις αναπτυγμένες χώρες και για 1.000.000 θανάτους στις αναπτυσσόμενες. Περισσότεροι από 500.000 θάνατοι παρουσιάζονται ετησίως σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση ως αποτέλεσμα του καπνίσματος. Αν σε αυτά τα νούμερα συνυπολογίσουμε ότι κάθε μέρα, περίπου 80-100.000 νέοι άνθρωποι παγκοσμίως αρχίζουν το κάπνισμα, τότε διαπιστώνουμε ότι οι προβλέψεις είναι σίγουρα δυσοίωνες.

Συνήθειες που προκαλούν τις περισσότερες ασθένειες

Σήμερα, οι ασθένειες που προκαλούν τις περισσότερες αναπηρίες και θανάτους, όπως είναι τα καρδιαγγειακά και ο καρκίνος, σχετίζονται κατά τα 2/3 με τον τρόπο ζωής και τις συνήθειες του κάθε ατόμου. Τέτοιες συνήθειες είναι το κάπνισμα και η κακή διατροφή και όταν αυτές συνυπάρχουν, αναμφισβήτητα οι επιπτώσεις στην υγεία είναι βλαβερές.

Είναι ενδεικτικό ότι, σύμφωνα με τη μελέτη Framingham, μια από τις μεγαλύτερες επιδημιολογικές μελέτες, το προσδόκιμο επιβίωσης των παχύσαρκων καπνιστών είναι κατά μέσο όρο 13 χρόνια μικρότερο από αυτό των καπνιστών με φυσιολογικό βάρος, με το 50% περίπου των παχύσαρκων καπνιστών να καταλήγουν στην ηλικία των σαράντα έως και εβδομήντα ετών.

Πώς σχετίζεται το κάπνισμα με το σωματικό βάρος;

Επιπρόσθετα, πολυάριθμες επιδημιολογικές μελέτες επιβεβαιώνουν ότι ο αριθμός των τσιγάρων σχετίζεται θετικά με το σωματικό βάρος και ότι οι «βαρείς» καπνιστές (>2 πακέτα/ημέρα) έχουν περισσότερες πιθανότητες να είναι παχύσαρκοι.

Τα ευρήματα αυτά έρχονται σε αντίθεση με τη γενικότερη πεποίθηση ότι το κάπνισμα βοηθά στη ρύθμιση του σωματικού βάρους, αυξάνοντας τις μεταβολικές δαπάνες και δρώντας ως κατασταλτικό της όρεξης.

Είναι αλήθεια ότι στο βραχυπρόθεσμο διάστημα η νικοτίνη αυξάνει την ενέργεια που χρησιμοποιεί ο οργανισμός, ενώ ταυτόχρονα μειώνει την όρεξη.

Είναι χαρακτηριστικό πως ένα τσιγάρο αυξάνει κατά 3% την κατανάλωση ενέργειας στην επόμενη μισή ώρα

Σε συνήθεις καπνιστές που καπνίζουν 24 τσιγάρα μέσα σε μία ημέρα, ο μεταβολισμός τους αυξάνεται από 2230 σε 2445 θερμίδες περίπου.

Πώς εξηγείται η αύξηση του μεταβολισμού;

Νικοτίνη και συμπαθητικό νευρικό σύστημα

Η εξήγηση για την προσωρινή αυτή δράση συνδέεται με το γεγονός πως η νικοτίνη διεγείρει το συμπαθητικό νευρικό σύστημα του οργανισμού το οποίο εκτός των άλλων επηρεάζει και τον μεταβολικό μας ρυθμό.

Επιπρόσθετα φαίνεται ότι, η νικοτίνη καταστέλλει την όρεξη για διάστημα 2 έως και 3 ωρών από το κάπνισμα ενός τσιγάρου, ενώ ενισχύει και την αίσθηση κορεσμού και πληρότητας μετά από το γεύμα.

Υπερθυρεοειδισμός

Τέλος, οι καπνιστές έχουν μεγαλύτερες πιθανότητες να εμφανίσουν υπερθυρεοειδισμό, γεγονός που εξηγεί, εν μέρει τουλάχιστον και το μεγαλύτερο μεταβολικό ρυθμό. Οι φυσιολογικές αυτές επιδράσεις του τσιγάρου, πιθανότατα εξηγούν το γιατί οι καπνιστές έχουν κατά μέσο χαμηλότερο σωματικό βάρος από τους μη καπνιστές αλλά και το λόγο για τον οποίο αυτοί που διακόπτουν το κάπνισμα τείνουν να προσλαμβάνουν βάρος.

Ωστόσο, φαίνεται ότι η δράση αυτή του καπνίσματος εξασθενεί σε παχύσαρκα άτομα και επηρεάζεται από το βαθμό φυσικής δραστηριότητας και τη γενικότερη φυσική κατάσταση του καπνιστή.

Γιατί οι «βαρείς» καπνιστές ζυγίζουν περισσότερο από τους «ελαφριούς» καπνιστές;

Το ερώτημα γιατί οι «βαρείς» καπνιστές ζυγίζουν περισσότερο από τους «ελαφριούς» καπνιστές, είναι δύσκολο να απαντηθεί επιστημονικά. Ωστόσο, φαίνεται ότι οι «βαρείς» καπνιστές είναι πιο πιθανό να υιοθετούν και περισσότερο ανθυγιεινές συμπεριφορές που ευνοούν την αύξηση του σωματικού βάρους όπως είναι για παράδειγμα η καθιστική ζωή, η φτωχή κατανάλωση φρούτων και λαχανικών και η κακή διατροφή γενικά και τέλος η συστηματική κατανάλωση αλκοόλ.

Μια ενδιαφέρουσα παρατήρηση σε αυτό το σημείο αποτελεί το γεγονός πως όταν αυτά τα άτομα προσπάθησαν να κόψουν το κάπνισμα, αύξησαν το σωματικό τους βάρος. Αυτό τους απογοήτευσε και υποτροπίασαν ενδίδοντας ξανά στις παλιές καπνιστικές τους συνήθειες.

Έτσι τα άτομα αυτά βίωναν κύκλους απώλειας και επαναπρόσληψης βάρους με αποτέλεσμα να κινδυνεύουν περισσότερο να γίνουν παχύσαρκα, αφού το φαινόμενο της κυκλικής διακύμανσης του σωματικού βάρους έχει συσχετιστεί με αυξημένη πιθανότητα παχυσαρκίας.

Τι γίνεται με το σωματικό βάρος μετά τη διακοπή του καπνίσματος;

Παρόλο που είναι πλέον κοινός τόπος ότι η διακοπή του καπνίσματος οδηγεί σε αύξηση του σωματικού βάρους, λίγες μόνο είναι οι μελέτες που έχουν εξετάσει τις χρόνιες επιδράσεις του καπνίσματος στο μεταβολισμό και στη ρύθμιση βάρους, με τα αποτελέσματα αυτών να είναι αντικρουόμενα. Φαίνεται ωστόσο ότι, οι πρώην καπνιστές παρουσιάζουν μια μέση αύξηση στο σωματικό του βάρους της τάξης των 3 κιλών μετά τη διακοπή του καπνίσματος.

Υπάρχει διαφορά μεταξύ των δύο φύλων;

Μάλιστα, έχει βρεθεί επίσης ότι οι γυναίκες είναι περισσότερο επιρρεπείς, καθώς τα αποτελέσματα μια μεγάλης πληθυσμιακής μελέτης που πραγματοποιήθηκε στις Η.Π.Α. έδειξαν ότι, δέκα χρόνια μετά τη διακοπή του καπνίσματος η μέση αύξηση στο σωματικό βάρος σε άνδρες και γυναίκες ήταν 2,8 και 3,8 κιλά αντίστοιχα.

Ενδιαφέρουσα ωστόσο είναι η παρατήρηση ότι, μετά από 30 ημέρες διακοπής του καπνίσματος ο μεταβολικός ρυθμός των γυναικών ήταν 16% χαμηλότερος σε σχέση με αυτόν πριν τη διακοπή του. Το γεγονός αυτό αποδόθηκε όχι μόνο στη μεταβολική δράση του καπνίσματος, αλλά και στην αυξημένη πρόσληψη θερμίδων.

Και φαίνεται λογική η αντικατάσταση μιας δραστηριότητας που μέχρι πρόσφατα πρόσφερε ευχαρίστηση (κάπνισμα) με μία άλλη που επίσης προσφέρει ευχαρίστηση (αυξημένη κατανάλωση τροφής).

Πού οφείλεται η αύξηση βάρους;

Ο πιθανός μηχανισμός που εξηγεί την αύξηση στο σωματικό βάρος μετά τη διακοπή του καπνίσματος, δεν είναι πλήρως κατανοητός. Θεωρείται, ότι οφείλεται αφενός στην αύξηση της θερμιδικής πρόσληψης, που κατά μέσο όρο υπολογίζεται στις 250-300 θερμίδες/ημέρα και αφετέρου στη μείωση των ενεργειακών δαπανών.

Η τελευταία μάλιστα είναι πιθανό να εξηγείται και από αλλαγές στην έκκριση νευροπεπτιδίων όπως η λεπτίνη και το νευροπεπτίδιο Υ αλλά και ορμονών όπως η νοραδρεναλίνη και η ντοπαμίνη.

Ενδιαφέρουσα επίσης φαίνεται μια νέα θεωρία που έχει αναπτυχθεί για να εξηγήσει την πρόσληψη βάρους σε αυτούς που διακόπτουν το κάπνισμα. Η λεγόμενη “θεωρία του σημείου εκκίνησης” υποστηρίζει πως κάθε άνθρωπος έχει ένα σωματικό βάρος αναφοράς γύρω από το οποίο το βάρος του παρουσιάζει διακυμάνσεις είτε ανοδικές είτε καθοδικές.

Φαίνεται λοιπόν πως αυτοί που καπνίζουν έχουν το σημείο εκκίνησης χαμηλότερα, άρα μικρότερο σωματικό βάρος και όταν διακόπτουν το κάπνισμα το σημείο αναφοράς επιστρέφει στην αρχική του θέση (ψηλότερα από πριν), άρα το σωματικό τους βάρος αυξάνεται.

tsigaro kai auksisi varous

Υπάρχουν τρόφιμα που αλλάζουν τη γεύση του τσιγάρου;

Τέλος, υπάρχουν έρευνες που καταδεικνύουν ότι υπάρχουν τρόφιμα που ενισχύουν τη γεύση του τσιγάρου και άλλα που την αλλοιώνουν, χωρίς ωστόσο να μπορούν να εξαχθούν σαφή συμπεράσματα. Σύμφωνα με έρευνα που διεξάχθηκε από επιστήμονες του Ιατρικού Κέντρου του Πανεπιστημίου Ντιούκ, οι περισσότεροι καπνιστές ανάφεραν ότι τα οινοπνευματώδη ποτά βελτιώνουν τη γεύση του τσιγάρου, όπως και τα ροφήματα με καφεΐνη – ο καφές, το τσάι και διάφορα αναψυκτικά.

Απεναντίας, τα γαλακτοκομικά όπως το γάλα και το τυρί, τα ροφήματα χωρίς καφεΐνη όπως οι χυμοί και το νερό, τα φρούτα και τα λαχανικά ψηφίστηκαν ως οι τροφές που αλλοιώνουν τη γεύση του τσιγάρου. Ωστόσο, χρειάζονται περαιτέρω μελέτες για να διαπιστωθεί πως ακριβώς επηρεάζουν τα τρόφιμα τη γεύση του τσιγάρου και εάν η αλλαγή της διατροφής μπορεί να συμβάλλει στην επιτυχία της προσπάθειας διακοπής του καπνίσματος.

Συμπερασματικά…

Το κάπνισμα σχετίζεται ισχυρά με το σωματικό βάρος και μάλιστα τα άτομα που καπνίζουν πολύ έχουν μεγαλύτερες πιθανότητες να γίνουν παχύσαρκα σε σχέση με αυτά που καπνίζουν λίγο ή και καθόλου. Από την άλλη πλευρά, φυσιολογικά η διακοπή του τσιγάρου επάγει την αύξηση του βάρους, επίδραση που πιθανότητα εξασθενεί μετά την πάροδο 6 μηνών από τη διακοπή του.

Άλλωστε, αν και δεν είναι εύκολο να συγκρίνουμε τις βλαβερές συνέπειες του καπνίσματος και του αυξημένου σωματικού βάρους, θα μπορούσαμε ίσως να πούμε ότι αύξηση μεγαλύτερη των 20 κιλών στο βάρος θα μπορούσε να συγκριθεί με τις αρνητικές επιπτώσεις του τσιγάρου στην υγεία.

Πηγή

Ομορφιά

Για μια πρώτη καλή εμφάνιση

Δεν υπάρχει δεύτερη ευκαιρία …τα πάντα κρίνονται στα πρώτα 30΄΄ δευτερόλεπτα. Τόσος είναι ο χρόνος που χρειαζόμαστε για να σχηματίσουμε την «πρώτη εντύπωση» που θα χαραχτεί ανεξίτηλα μέσα μας για κάποιον άλλο.

Μ’ ένα μυστηριώδη, και συνήθως ασυνείδητο τρόπο αντιλαμβανόμαστε τη βασική συχνότητα αρμονίας ή δυσαρμονίας που εκπέμπει κάθε άνθρωπος και η οποία είναι αποτυπωμένη και στην εξωτερική του εμφάνιση.

Πρόκειται για το περίφημο παιχνίδι των εντυπώσεων που καθορίζει την έλξη ή την απώθηση μας για κάποιον.

Πίσω από τους μεγάλης ακτινοβολίας πολιτικούς, καλλιτέχνες, επαγγελματίες και το προσωπικό μεγάλων εταιρειών, βρίσκονται πάντα οι “image makers” (Σύμβουλοι εμφάνισης) που τους καθοδηγούν για το χτίσιμο της εικόνας τους, για την εμφάνισή και την επιλογή των ρούχων τους.

Αυτή η συμβουλευτική βοήθεια αποδείχτηκε πολύτιμη για όλους όσους αντιλήφθηκαν πως η σωστή εμφάνιση, το Στιλ, όχι μόνο αναδεικνύει τα φυσικά προσόντα αλλά παίζει κρίσιμο ρόλο στην επαγγελματική ή προσωπική επιτυχία.

Η μόδα έχει γίνει της μόδας πια και αγοράζεται. Μπορούμε να αγοράσουμε στιλάτα ρούχα, δεν μπορούμε όμως να αγοράσουμε στιλ και είναι ο πρωταγωνιστής.

Στιλ είναι το ιδιαίτερο στοιχείο που αναγνωρίζεται στη μοντέρνα εμφάνιση και φέρνει τη σφραγίδα της προσωπικότητας.

Όμως το παιχνίδι του στιλ και της κομψότητας δεν είναι ένα ακριβό σπορ.

Μια γυναίκα, φίλες μου εργαζόμενες, δεν πρέπει να είναι ούτε αρκετά πλούσια, ούτε αρκετά αδύνατη για να έχει στιλ. Η συνταγή της κομψότητας είναι ταλέντο το οποίο διαμορφώνεται από το περιβάλλον και τις πηγές πληροφόρησης: Άρα μαθαίνεται και αποκτάται.

Για να προσδιορίσουμε το προσωπικό μας στιλ λαμβάνουμε υπ’ όψιν μας πρώτον, το χρωματικό τόνο του δέρματός μας (ποια χρώματα μας πεθαίνουν και ποια μας ζωντανεύουν) δηλαδή ποια χρώματα μας ανήκουν, και δεύτερον, το σχήμα του σώματος, δηλαδή το σωματότυπο στον οποίο δεν παίζει ρόλο αν μια γυναίκα ή άνδρας είναι υπέρβαρος, αλλά η δομή, η αρχιτεκτονική του σώματος που παραμένει ίδια και καθορίζει ποιο στιλ της ταιριάζει.

Και τρίτον, η προσωπικότητα που βασικά της στοιχεία ανιχνεύονται ή διαφοροποιούνται.

Ο καθένας έχει ασφαλείς τις ενδυματολογικές προτιμήσεις του και το προσωπικό του γούστο, όμως μέσα ση γενικότερη ενδυματολογική σύγχυση που επικρατεί δυσκολευόμαστε να προσδιορίσουμε «τι ακριβώς μας πάει».

Αυτό αποδεικνύουν οι ντουλάπες μας, έχουμε 15% άνετα ρούχα που αγαπάμε και 85% άχρηστα. Κακά χρώματα, λάθος αξεσουάρ, κακό μακιγιάζ, πρόχειρο hair styling: όλα αυτά μας αδικούν.

Το ζητούμενο είναι ποιο είναι το ξεχωριστό αυτό 15% το σταθερό και αναλλοίωτο που μας ταιριάζει πραγματικά και εναρμονίζεται απόλυτα με την προσωπικότητά μας ώστε να το επαναλάβουμε για να μη μας ξεχνάν. Αυτό το σταθερό σημείο εντοπίζουν οι σύμβουλοι εμφάνισης και χτίζουν το προσωπικό μας image λαμβάνοντας υπ΄ όψιν τα εξής:

Χρωματοανάλυση
Σωματότυπος
Μόδα
Περίσταση
Προσωπικό στιλ
Hair styling
Μακιγιάζ
Αξεσουάρ
Γλώσσα σώματος

Προσοχή λοιπόν μη δίνουμε λάθος μηνύματα. Η εικόνα μας ανταποκρίνεται στην προσωπικότητά μας

Δεν υπάρχει δεύτερη ευκαιρία για μια πρώτη καλή εμφάνιση και ο χρόνος μόνο 30΄΄

Τελικά ένα είναι το σίγουρο:

Υπάρχει κάτι που είναι πάνω και πέρα από τη μόδα,

οι ίδιοι άνθρωποι με προσωπικότητα.

Αυτοί που είναι αληθινοί με τον εαυτό τους

Αυτοί «που είναι» και «φαίνονται» έτσι που τίποτα

επάνω τους δεν διαψεύδει την εσωτερική τους αλήθεια.

Ούτε καν τα ρούχα τους.

της Δέσποινας Τζόβα, στιλίστριας, ενδυματολόγου, image maker

Υγεία

Έλλειψη χρόνου και διατροφή: πώς να τρως σωστά ακόμα και όταν η μέρα δεν φτάνει

Στη σύγχρονη καθημερινότητα, ο χρόνος μοιάζει να είναι πάντα λιγότερος από ό,τι χρειαζόμαστε. Οι επαγγελματικές υποχρεώσεις, οι κοινωνικές απαιτήσεις και οι ρυθμοί της πόλης αφήνουν ελάχιστο περιθώριο για σωστή φροντίδα του εαυτού μας. Ένας από τους πρώτους τομείς που επηρεάζονται είναι η διατροφή.

Πολλοί άνθρωποι δηλώνουν ότι θα ήθελαν να τρέφονται πιο ισορροπημένα, όμως η έλλειψη χρόνου τους οδηγεί σε πρόχειρες λύσεις, παραλείψεις γευμάτων ή συχνή κατανάλωση έτοιμου φαγητού. Το αποτέλεσμα είναι χαμηλά επίπεδα ενέργειας, κόπωση και μια γενικότερη αίσθηση ότι το σώμα δεν λειτουργεί όπως θα έπρεπε.

Πώς η πίεση της καθημερινότητας επηρεάζει τις διατροφικές επιλογές

Όταν το πρόγραμμα είναι φορτωμένο, το φαγητό παύει να αποτελεί προτεραιότητα. Η πείνα συσσωρεύεται μέσα στη μέρα και συχνά εκδηλώνεται έντονα, οδηγώντας σε επιλογές πλούσιες σε θερμίδες αλλά φτωχές σε θρεπτική αξία. Παράλληλα, η ακανόνιστη διατροφή μπορεί να επηρεάσει αρνητικά το σωματικό βάρος, τη συγκέντρωση και τη διάθεση.

Η παράλειψη γευμάτων ή η κατανάλωση πρόχειρων τροφίμων δεν καλύπτει τις πραγματικές ανάγκες του οργανισμού και, μακροπρόθεσμα, δυσκολεύει τη διατήρηση μιας καλής σχέσης με το φαγητό.

Η λύση δεν είναι περισσότερος χρόνος, αλλά καλύτερη οργάνωση

Η υγιεινή διατροφή δεν προϋποθέτει ώρες στην κουζίνα. Αντίθετα, βασίζεται στη σωστή προετοιμασία. Η οργάνωση των γευμάτων από πριν μπορεί να εξοικονομήσει χρόνο και να μειώσει το καθημερινό άγχος γύρω από το «τι θα φάω σήμερα».

Η προετοιμασία βασικών υλικών, όπως πρωτεΐνη, λαχανικά και υδατάνθρακες, επιτρέπει τη δημιουργία ισορροπημένων γευμάτων μέσα σε λίγα λεπτά. Ακόμα και απλά πιάτα μπορούν να είναι θρεπτικά και χορταστικά, χωρίς ιδιαίτερη προσπάθεια.

Γρήγορες επιλογές που στηρίζουν τη σωστή διατροφή

Υπάρχουν πολλές επιλογές για γεύματα και σνακ που συνδυάζουν ευκολία και θρεπτική αξία. Σαλάτες με πηγή πρωτεΐνης, ομελέτες με λαχανικά, γιαούρτι με φρούτα και ξηρούς καρπούς ή απλά πιάτα ζυμαρικών με λαχανικά αποτελούν πρακτικές λύσεις για τις πιο πιεσμένες μέρες.

Τα ενδιάμεσα σνακ παίζουν επίσης σημαντικό ρόλο. Όταν υπάρχουν διαθέσιμες υγιεινές επιλογές, μειώνεται η πιθανότητα παρορμητικών και λιγότερο ισορροπημένων επιλογών.

Μικρές συνήθειες με μεγάλο αντίκτυπo

Η σωστή ενυδάτωση, η ύπαρξη λίστας αγορών και η συνειδητή κατανάλωση του φαγητού —έστω και για λίγα λεπτά— μπορούν να κάνουν τη διαφορά. Το φαγητό δεν είναι απλώς ανάγκη, αλλά μέρος της καθημερινής φροντίδας του εαυτού μας.

Ακόμα και όταν χρειαστεί να παραγγείλεις φαγητό, υπάρχουν επιλογές που μπορούν να ενταχθούν σε μια ισορροπημένη διατροφή, αρκεί να γίνονται πιο συνειδητές επιλογές.

Διατροφή και τρόπος ζωής

Η σωστή διατροφή δεν λειτουργεί απομονωμένα. Συνδυάζεται με τη φυσική δραστηριότητα, τον επαρκή ύπνο και τη γενικότερη διαχείριση του άγχους. Δεν απαιτεί τελειότητα, αλλά συνέπεια. Οι μικρές, ρεαλιστικές αλλαγές είναι αυτές που μπορούν να διατηρηθούν μακροπρόθεσμα.

Η έλλειψη χρόνου δεν χρειάζεται να αποτελεί εμπόδιο για τη σωστή διατροφή. Με απλές επιλογές, καλή οργάνωση και ρεαλιστικές προσδοκίες, είναι δυνατόν να τρέφεσαι ισορροπημένα ακόμα και μέσα σε ένα απαιτητικό πρόγραμμα. Το ζητούμενο δεν είναι να κάνεις τα πάντα τέλεια, αλλά να φροντίζεις τον εαυτό σου όσο καλύτερα μπορείς, κάθε μέρα.

Υγεία

‘Μεσογειακή Δίαιτα’: το πιο υγιεινό διατροφικό μοντέλο

Υπάρχουν διάφορα Μεσογειακά Έθνη με ξεχωριστές κουλτούρες, παραδόσεις και διατροφικές συνήθειες. Επομένως και ο όρος Μεσογειακή Δίαιτα δεν αναφέρεται γενικά σε ένα ομογενές διατροφικό μοντέλο, αλλά σε μια ποικιλία φυτοκεντρικών διατροφικών μοντέλων, τα οποία αναπτύχθηκαν προ εκαντοταετιών γύρω από τη Μεσόγειο, και τα οποία μοιράζονται τη χρήση κοινών τροφίμων: ζυμαρικά, ψωμί, ελαιόλαδο, φασόλια, καρποί, ψάρια, κρασί, φρούτα και λαχανικά, διαθέσιμα όλο το χρόνο.

Η πεποίθηση πως η Μεσογειακή Δίαιτα έχει να επιδείξει θετικά στοιχεία για την ανθρώπινη υγεία, πηγάζει από πλήθος μελετών που έχουν εξετάσει τις διάφορες παραμέτρους της. Ο φυτοκεντρικός χαρακτήρας της δίαιτας, σε συνδυασμό με τη χαμηλή κατανάλωση κρέατος και την μέτρια κατανάλωση οινοπνεύματος, φαίνεται να έχει συνεισφέρει πολλά σε αυτό. Επίσης, σημαντική εμφανίζεται η κυρίαρχη χρήση του ελαιολάδου ως βασική πηγή λίπους, καθώς αυτό παρουσιάζει ιδιαίτερη σύσταση, σημαντικά διαφορετική, ακόμη και από άλλα φυτικά έλαια.

Οι χρήστες της Μεσογειακής Δίαιτας φέρονται να πλεονεκτούν σε δείκτες υγείας και παρουσιάζουν χαμηλότερη θνησιμότητα, τόσο σε συγκεκριμένες νόσους, όσο και ολική. Από πλήθος μελετών, συγκρίσεων και ερευνών, προκύπτει πως οι πληθυσμοί εκείνοι, οι οποίοι εμφανίζουν την μεγαλύτερη μακροβιότητα και τις μικρότερες συχνότητες παθήσεων, όπως των καρδιαγγειακών κ.α. εμφανίζουν κοινά χαρακτηριστικά στη δίαιτά τους. Τα κοινά αυτά χαρακτηριστικά σχηματίζουν την Μεσογειακή Δίαιτα με τα διάφορα μοντέλα της και ανάμεσά τους μπορούν να αναγνωρισθούν τα εξής:

υψηλή αναλογία μονοακόρεστων προς κορεσμένων λιπών
υψηλή κατανάλωση φρούτων και λαχανικών
μέτρια κατανάλωση οινοπνεύματος, κυρίως στην μορφή του κρασιού
κατανάλωση γάλακτος και γαλακτοκομικών προϊόντων σε μέτρια επίπεδα, κυρίως με την μορφή του τυριού
χαμηλή κατανάλωση κρέατος και προϊόντων κρέατος
ψάρια και πουλερικά σε μικρές έως μέτριες ποσότητες
0-4 αυγά εβδομαδιαίως
ελάχιστη επεξεργασία των τροφών, η εποχική κατανάλωση και η φρεσκάδα των τροφίμων μεγιστοποιεί την πρόσληψη διαιτητικών ινών, αντιοξειδωτικών και άλλων μικροστοιχείων

Γενικά πάντως, ακόμη και αν η Μεσογειακή Δίαιτα δεν είναι σε θέση να αποδώσει όλα εκείνα τα θετικά ή να αποτρέψει τα αρνητικά, όπως της αποδίδεται, σίγουρα απέχει πολύ από το να χαρακτηριστεί επιβλαβής ή επιζήμια για την ανθρώπινη υγεία. Ως εκ τούτου, η υιοθέτησή της από μεγαλύτερη μερίδα του παγκοσμίου πληθυσμού μπορεί και πρέπει να συστήνεται, ακόμη και αν η άριστη υγεία και το υψηλό προσδόκιμο ζωής των κατοίκων της Μεσογείου σχετίζονται από πολλούς και με μη διατροφικούς παράγοντες, όπως το ξεκούραστο ψυχο-κοινωνικό περιβάλλον, οι απαλές κλιματικές συνθήκες, η διατήρηση της δομής ευρείας οικογένειας και ο μεσημεριανός ύπνος.

Βασικές αρχές υγιεινής διατροφής

υιοθέτηση μικρών και συχνών γευμάτων ώστε να αποφεύγεται η επιβάρυνση του πεπτικού συστήματος και να μειώνονται οι πιθανότητες εμφάνισης ινσουλινοαντοχής)
αντικατάσταση των γαλακτοκομικών με τα αντίστοιχα χαμηλών λιπαρών (προσφέρουν τα ίδια θρεπτικά στοιχεία με λιγότερες θερμίδες)
κάθε ημέρα κατανάλωση τουλάχιστον ενός φρούτου
κάθε ημέρα κατανάλωση σαλάτας
μείωση της κατανάλωσης οινοπνεύματος και ανθρακούχων ζαχαρούχων αναψυκτικών, με παράλληλη αντικατάσταση από φρέσκους χυμούς (περιέχονται 7 θερμίδες ανά γραμμάριο οινοπνεύματος….)
προτίμηση μαύρου ψωμιού και γενικά ακατέργαστων τροφίμων με στόχο την αύξηση των διαιτητικών ινών (η κατεργασία αφαιρεί σημαντικό μέρος των θρεπτικών στοιχείων)
μέτρο και ισορροπία σε κάθε διατροφική επιλογή

Του Μιχάλη Χουρδάκη MD

Κλινικός Διαιτολόγος, Διατροφολόγος

Διδάσκων Ιατρικής Α.Π.Θ.

Αντιπρόεδρος Πανελλήνιου Συλλόγου Διαιτολόγων – Διατροφολόγων