Connect with us

Οικογένεια

O δεσμός με τη μητέρα

O δεσμός με τη μητέρα μας ως δείκτης για τη συντροφική μας ζωή στο σήμερα.
Στη ζωή μας θα κάνουμε πολλούς δεσμούς, άλλοι θα ναι εφήμεροι, άλλοι σημαντικοί, άλλοι ασήμαντοι, άλλοι για μια ζωή, άλλοι με ημερομηνία λήξης, άλλοι επαγγελματικοί, άλλοι φιλικοί, άλλοι…
Είμαστε γεννημένοι για να συνδεόμαστε με ανθρώπους, να κάνουμε σχέσεις και δεσμούς, να τρεφόμαστε και να εξελισσόμαστε από αυτούς. Ακόμα και όταν αυτό φαντάζει δύσκολο ή το βιώνουμε ως επικίνδυνο εμείς πάλι θα φροντίσουμε να δεσμευτούμε. Πόσες φορές δεν ακούσαμε ανθρώπους να μιλούν για το πόσο ερωτευμένοι είναι με τη δουλειά τους, με τη θάλασσα ή τον ΠΑΟΚ!Πως θα μπορούσαμε λοιπόν να μείνουμε αδέσμευτοι σε τούτη τη ζωή όταν η ίδια η ύπαρξη μας στιγματίζεται με έναν μοιραίο και αναπόφευκτο τρόπο από ΕΝΑ ΔΕΣΜΟ: δεν είμαστε αυθύπαρκτοι αλλά υποκείμενα μιας σχέσης, ενός δεσμού. Και ο πρώτος μας συναισθηματικός δεσμός είναι αυτός με τη μητέρα μας και αυτό είναι διαχρονικό, καθολικό και αδιαμφισβήτητο.

Μέσα σ αυτό λοιπόν το πλαίσιο, της από γεννησιμιού μας δέσμευσης, «σχεσάκηδες» από κούνιας και όχι απλά εκ πεποιθήσεως, πολλοί επιστήμονες και ειδικοί της ανθρώπινης ψυχής θέλησαν να διερευνήσουν κατά πόσο αυτός ο πρώτος δεσμός, η ποιότητα και η φύση της σχέσης που αναπτύξαμε με τη μητέρα μας επηρεάζει, καθορίζει, στιγματίζει τον τρόπο που θα συνδεθούμε με τους άλλους ανθρώπους στην ενήλικη ζωή.

Κάποιοι επιστήμονες μελέτησαν τα βρέφη που διαβίωναν σε ορφανοτροφεία, βρέφη στα οποία είχε διακοπεί με βίαιο τρόπο ο δεσμός με τη μητέρα τους, βρέφη τα οποία έπαιρναν προσοχή και φροντίδα μόνο όταν οι υπάλληλοι του ιδρύματος πήγαιναν να τα ταΐσουν. Αυτά τα βρέφη λοιπόν παρουσίαζαν εικόνα απάθειας και, αν παρέμεναν στο ίδρυμα πάνω από έξι μήνες, εμφάνιζαν αργότερα συμπτώματα κατάθλιψης.

Άλλοι ειδικοί όπως ο FERENZI μίλησαν για τη βιαιότητα του τοκετού, ο τοκετός αποτελεί για τον άνθρωπο ένα από τα πιο τραυματικά βιώματα. Ο ίδιος ανέπτυξε επίσης μια μέθοδο, την aptonomy, για τη σύνδεση της μητέρας με το μωρό της μέσω της αφής εν όσο αυτό βρίσκεται ακόμα στην κοιλιά της. Και φαίνεται ότι τα έμβρυα ανταποκρίθηκαν άριστα στο κάλεσμα της μητέρας τους να συνδεθούν ώστε αργότερα κατά τον τοκετό όλα πήγαιναν ευκολότερα και πιο ανώδυνα.

Ο παράξενος κύριος Harlow με τα ιδιόμορφα και λίγο βίαια πειράματα του με μαϊμούδες. Ο κύριος λοιπόν αυτός αποχώρισε νεογέννητα μαιμουδάκια από τις μητέρες τους οι οποίες στην κίνηση αυτή ούρλιαζαν και χτυπούσαν το κεφάλι τους στα κάγκελα με θυμό και απόγνωση και τα εγκατέστησε σε ένα χωριστό δωμάτιο. Στον ίδιο χώρο τοποθέτησε ψεύτικες μητέρες- μαιμούδες, υποκατάστατες.

Οι μισές ήταν συρμάτινες αλλά είχαν στο εσωτερικό του πλέγματος τους συσκευή με τροφοδοσία γάλακτος και οι άλλες μισές ήταν τυλιγμένες με ένα μαλακό, βαμβακερό πανί αλλά δεν είχαν γάλα. Θέλησε να διερευνήσει πως θα συμπεριφερθούν τα νεογέννητα μαιμουδάκια: θα τρέξουν στη συρμάτινη μαϊμού που έχει το γάλα ή στη μαλακή και αφράτη μαϊμού που όμως δεν έχει γάλα;
Και ναι…. Τα μαιμουδάκια πήγαιναν στη συρμάτινη μαιμού μόνο για να πάρουν το γάλα τους ενώ τον υπόλοιπο χρόνο τρίβονταν στη μαλακή, απαλή βαμβακερή μαϊμού. Και έγινε πασιφανές λοιπόν ότι ΤΑ ΝΕΟΓΕΝΝΗΤΑ ΔΕΝ ΑΠΟΖΗΤΟΥΝ ΤΗΝ ΤΡΟΦΗ ΣΤΗ ΜΗΤΕΡΑ ΤΟΥΣ ΑΛΛΑ ΤΗΝ ΕΠΑΦΗ…. Και αυτή η επαφή φαίνεται να είναι καθοριστική και σημαντική για την μετέπειτα ψυχοσυναισθηματική ανάπτυξη του βρέφους.Έτσι, κάπου ανάμεσα στη δεκαετία 60- 70 ο Mr Bowlby, βρετανός ψυχίατρος και ψυχαναλυτής, εισήγαγε τη θεωρία του δεσμού ή της συναισθηματικής προσκόλλησης θέλοντας να εξηγήσει τη δυναμική των ανθρωπίνων σχέσεων στην ενήλικη ζωή και τις όποιες ανασφάλειες ή παθογένειες συχνά παρατηρούνται μέσα σε αυτές (ζήλεια, κτητικότητητα, άγχος, απιστία κα).

Σύμφωνα λοιπόν με τη θεωρία του κυρίου Bowlby εμείς, οι άνθρωποι, από την στιγμή που αντικρίζουμε το φώς της ζωής έχουμε την τάση να αναζητούμε μια πηγή ασφάλειας σε ένα πρόσωπο, να κάνουμε τα αδύνατα δυνατά ώστε να συνδεθούμε μαζί του. Η ασφαλής αυτή σύνδεση θα αποτελέσει το εφαλτήριο για την μετέπειτα απρόσκοπτη αυτονόμηση μας.Με βάση την εμπειρία αυτής της πρώτης σχέσης, του πρώτου μας δεσμού, εσωτερικεύουμε λειτουργικά μοντέλα εαυτού & των άλλων. Πολύ απλά, αν η εμπειρία μου ήταν θετική, εσωτερικεύω το μοντέλο για τον εαυτό μου ΑΞΙΖΩ ΝΑ ΑΓΑΠΗΘΩ και το μοντέλο για τους άλλους ΜΠΟΡΩ ΝΑ ΤΟΥΣ ΕΜΠΙΣΤΕΥΘΩ. Αν, αντίθετα, η εμπειρία αυτή ήταν αρνητική ή ανεπαρκής ή είχε αστάθειες και διακυμάνσεις εσωτερικεύω το μοντέλο ΔΕΝ ΑΞΙΖΩ και ΔΕΝ ΑΞΙΖΕΙ ΚΑΙ ΚΑΝΕΝΑΣ ΑΛΛΟΣ.

Γεννάται τώρα, και εύλογα, το ερώτημα: Πότε αυτή η εμπειρία του πρώτου δεσμού, αυτού με τη μητέρα μας, είναι θετική ή αλλιώς ασφαλής και πότε ανεπαρκής ή ανασφαλής? Η θετική εμπειρία δεσμού, ο ασφαλής δεσμός, προσομοιάζει με την παρασκευή ενός γεύματος με μόνο τρία υλικά: την επαφή, τη σταθερότητα και την αμεσότητα. Το γεύμα φαίνεται απλό και εύκολο στη διαδικασία, δεν έχει σπάνια υλικά και καρυκεύματα. Όμως, αν ένα εκ των τριών αυτών υλικών παραληφθεί ή δεν προστεθεί στη σωστή δοσολογία το γεύμα δε θα χει την ίδια νοστιμάδα.

Κι έτσι μπορούμε να ρίξουμε άπλετο φως, να ερμηνεύσουμε και να κατανοήσουμε τα προβλήματα στις σχέσεις που κτίζουμε στην ενήλικη ζωή. Πoυ, εμείς οι ειδικοί της ψυχικής υγείας, θα εστιάσουμε ώστε να βοηθήσουμε τους αθεράπευτα ζηλιάρηδες, αυτούς που νιώθουν μονίμως αδικημένοι και προδομένοι σε μια σχέση, αυτούς που δεν εμπιστεύονται τους άλλους, αυτούς που απιστούν κατά συρροή στο γάμο τους αυτούς που αλλάζουν συντρόφους σαν τα πουκάμισα και πολλούς πολλούς άλλους….

Με κριτική διάθεση, και χωρίς ίχνος ασέβειας απέναντι σε θεμελιώδεις θεωρίες διακεκριμένων επιστημόνων, οφείλω να επισημάνω δύο σημεία τα οποία δημιουργούν έναν προβληματισμό ή αν θέλετε γεννούν ερωτήματα και που, ίσως, έχετε σκεφτεί κι εσείς:

A) Που βρίσκεται αυτός ο έρμος ο πατέρας σε αυτήν την κρίσιμη φάση της ζωής ενός βρέφους που αναπτύσσει δεσμό με τη μητέρα του? Η αλήθεια είναι ότι ο πατέρας στα πρώτα χρόνια της ζωής ενός ατόμου φαίνεται να έχει δεύτερο ρόλο, δεν είναι ο πρωταγωνιστής. Αυτό όμως δε σημαίνει ότι η στάση και η συμπεριφορά του πατέρα είναι αμελητέος παράγοντας στην ανάπτυξη του βρέφους.

Πολλές μελέτες κατέδειξαν ότι η ποιότητα της σχέσης του ζευγαριού επηρεάζει την ικανότητα της μητέρας να συνδεθεί με έναν θετικό τρόπο με το μωρό της. ‘Ένας υποστηρικτικός, ενθαρρυντικός, συναισθηματικός σύντροφος βοηθά τη μητέρα να είναι περισσότερο υποστηρικτική, ενθαρρυντική, συναισθηματική με το παιδί της.Β) Καθώς η θεωρία του δεσμού αναφέρεται στα πρώτα χρόνια της ζωής μας (0-3έτη), το μέλλον μοιάζει να ναι προδιαγεγραμμένο και μη αναστρέψιμο; Κατά την ταπεινή μου άποψη και βέβαια όχι, τι νόημα θα είχε η δική μας δουλειά, άλλωστε, αν πιστεύαμε ότι εμείς οι άνθρωποι δύσκολα αλλάζουμε.

Απεναντίας, είμαστε όντα που φέρουμε τη δυναμική της αλλαγής, της αυτοβελτίωσης, της συνύπαρξης, της ούτως ή άλλως αναζήτησης και άλλων υποστηρικτικών σχημάτων (σχολείο, φίλοι, ενδιαφέροντα) προκειμένου να νιώσουμε επαρκείς, να έρθουμε σε ισορροπία.
Και αν δεν μπορέσουμε να εντοπίσουμε το σημείο εκείνο, την ιδανική θερμοκρασία αυτορρύθμισης και διόρθωσης με το παρελθόν μας η ψυχοθεραπεία, το μοίρασμα και η βοήθεια να διαβάσουμε την ιστορία μας με έναν άλλο τρόπο, μπορεί να κάνει εκείνο το μικρό κλικ στο κουμπί της θερμοκρασίας.Και να χετε κατά νου, μην το ξεχάσετε ποτέ πως η ζωή είναι μια ατέρμονη διαδρομή προς το ιδανικό, το τέλειο, μια διαδρομή γεμάτη εκπλήξεις, αλλαγές, μικρά ή μεγάλα κατορθώματα. Η τελειότητα, από την άλλη, είναι το μεγαλύτερο εμπόδιο σε αυτήν την διαδρομή…

Aπό:Σοφία Koυτσογιαννίδου 

Μετεκπαίδευση στη Συστημική Ψυχοθεραπεία, θεραπεία ζεύγους & οικογένειας

Μsc Kοινωνική Λειτουργός, Εκπαιδεύτρια ενηλίκων

Πηγή:https://gnomikilkis.blogspot.gr/2018/01/o.html

Continue Reading

Οικογένεια

Πώς να αναπτύξετε τη συναισθηματική νοημοσύνη των παιδιών σας

Πολύς λόγος γίνεται σήμερα για τη μεγάλη σημασία της Συναισθηματικής Νοημοσύνης
στην ευτυχία μας, στην προσωπική, οικογενειακή και επαγγελματική μας ζωή.
Σύμφωνα με τον ψυχολόγο Goleman, o οποίος πρόβαλε τον όρο και την αξία της
συναισθηματικής νοημοσύνης στη ζωή μας, ο ορισμός της είναι: ‘’To πλέγμα των ανθρωπίνων
ιδιοτήτων πάνω στο οποίο μπορεί ν’ υφανθεί μια ολοκληρωμένη ανθρώπινη προσωπικότητα. Είναι
μαζί υπομονή, επιμονή, δυνατότητα προσαρμογής, έλεγχος παρορμήσεων, αισιοδοξία, ελπίδα.
Συναισθηματική Νοημοσύνη σημαίνει να βρίσκεις κίνητρα για τον εαυτό σου, ν ’αντέχεις
στις απογοητεύσεις, να ελέγχεις την παρόρμηση, να χαλιναγωγείς την ανυπομονησία σου, να
ρυθμίζεις σωστά τη διάθεση σου και να εμποδίζεις την απογοήτευση να καταπνίγει την ικανότητά
σου για σκέψη.’’

Ο Συναισθηματικά Νοήμων άνθρωπος έχει τέσσερεις (4) δεξιότητες:

  • Αυτεπίγνωση (Επίγνωση του εαυτού του και των δυνατοτήτων του)
  • Αυτοδιαχείριση (Έχει μάθει να διαχειρίζεται τα αισθήματά του)
  • Κοινωνική Επίγνωση (Αντιλαμβάνεται με ακρίβεια τα συναισθήματα των άλλων) και
  • Διαχείριση σχέσεων (κατανοεί τη συμπεριφορά και τα κίνητρα των άλλων και χειρίζεται
    σωστά τις σχέσεις του).

Τα κύρια συναισθήματα, στα οποία καλούμαστε να έχουμε τον έλεγχο είναι ο θυμός, η
θλίψη, ο φόβος, η απόλαυση, η αγάπη, και η ντροπή. Πέρα από τα συναισθήματα χρειάζεται να
μάθουμε να χειριζόμαστε τις αντιξοότητες, τις ματαιώσεις, τις δυσκολίες στην οικογένεια και στη
δουλειά.
Καταλαβαίνετε λοιπόν, ως γονείς, πόσο σημαντικό είναι να βοηθήσουμε τα παιδιά μας να
αναπτύξουν την Συναισθηματική τους Νοημοσύνη. Είναι ένα από τα πιο βασικά εφόδια, που τους
δίνουμε στο ξεκίνημα της νέας τους ζωής, όταν εγκαταλείψουν το πατρικό τους σπίτι.

Η καλλιέργεια και η ανάπτυξη της Συναισθηματικής Νοημοσύνης ξεκινά από τα πρώτα
βήματα της ζωής του παιδιού. Αρχικά χρειάζεται να μάθει το παιδί πώς να αναγνωρίζει τα
συναισθήματά του και να τα εκφράζει με θετικό τρόπο.

Ο γονέας μπορεί να βοηθήσει το παιδί του να συνειδητοποιήσει την αξία του, τα ταλέντα
του, τις δυνατότητες του. Να υποστηρίζει και να ενισχύει την ικανότητα του παιδιού του να δέχεται
την απόρριψη, να την αντιμετωπίζει με τέτοιο τρόπο, χωρίς να χάνει την πίστη στον εαυτό του.

Τα βασικά στοιχεία της προσωπικότητας του παιδιού, που ο γονέας χρειάζεται να βοηθήσει
το παιδί του ν’ αναπτυχτούν, ώστε να είναι συναισθηματικό ώριμο, είναι:

  • Η υπομονή και η επιμονή.
  • Η δυνατότητα προσαρμογής. Να είναι ευέλικτο σε όποια κατάσταση.
  • Ο έλεγχος των παρορμήσεων και του θυμού.
  • Ο έλεγχος της θλίψης. Να μάθουν το παιδί οι γονείς να αντιμετωπίζει τη ζωή με αισιοδοξία
    και ελπίδα.
  • Να βάζει κίνητρα στον εαυτό του και να αντέχει στις απογοητεύσεις, στις ματαιώσεις και
    στις δυσκολίες.
  • Να ελέγχει το φόβο.
  • Να μη ντρέπεται.
  • Να ελέγχει την αγάπη και την απόλαυση.
    Να αναλαμβάνει την ευθύνη των πράξεων του και να μη ρίχνει το φταίξιμο σε άλλους.
  • Να το βοηθήσουν να αντιλαμβάνεται με ακρίβεια τα συναισθήματα των άλλων και να
    καταλαβαίνει τι τους συμβαίνει.
  • Να διαχειρίζεται τις σχέσεις του με τους άλλους με τον καλύτερο τρόπο.

Είναι πολύ σημαντικό οι γονείς να γνωρίζουν ότι η δική τους Συναισθηματική Νοημοσύνη
επηρεάζει άμεσα το επίπεδο της Συναισθηματικής Νοημοσύνης του παιδιού τους. Τα παιδιά
διδάσκονται τις δεξιότητες της Συναισθηματικής Νοημοσύνης από τους γονείς τους. Εάν ο γονέας
είναι συναισθηματικά μη νοήμων (ανώριμος), τα παιδιά χάνουν την καλύτερη πηγή μάθησης. Για
παράδειγμα ένας γονέας, που θυμώνει, φωνάζει με το παραμικρό, χάνει τον έλεγχο των νεύρων
του, του θυμού του και πέφτει σε κρίσεις υστερίας προς το/τη σύζυγο και τα παιδιά του, τι
παράδειγμα δίνει στο παιδί του; Είναι άκρως βέβαιο ότι το παιδί θα υιοθετήσει την ίδια
συμπεριφορά.

Αν αδιαφορείτε για τα συναισθήματά του, όταν σας μιλά και σας λέει ‘’τον πόνο του’’, δε
το βοηθάτε να οδηγηθεί στην αυτεπίγνωση. Ενώ, όταν το παρατηρείτε και ρωτάτε το παιδί σας
γιατί είναι λυπημένο, μαθαίνει να αναγνωρίζει τα συναισθήματά του, δεν τα αποφεύγει, τα
αντιμετωπίζει, μαθαίνει να τα διαχειρίζεται και επίσης μαθαίνει να δείχνει κατανόηση στη λύπη ή
στα συναισθήματα των φίλων του.

Αν σας μιλά για αυτά που του αρέσουν, τις επιθυμίες και τα όνειρά του και εσείς
αδιαφορείτε ή γελάτε, το παιδί όχι μόνο δε θα οδηγηθεί στην αυτεπίγνωση, αλλά θα χάσει την
πίστη στον εαυτό του και θα δημιουργήσει χαμηλή αυτοεκτίμηση και θα παραιτηθεί από τα όνειρα
του και γενικότερα από τη ζωή.

Γονείς αυταρχικοί, που ασκούν πίεση και φόβο, θα δουν το παιδί τους να μένει
συναισθηματικά ανώριμο σαν το δενδράκι, που δεν πρόλαβε να κάνει ρίζες και εκτέθηκε στις πιο
αντίξοες καιρικές συνθήκες.

Γονείς που εξασκούν τη Συναισθηματική Νοημοσύνη με τα παιδιά τους , ανατρέφουν
αγόρια και κορίτσια, τα οποία είναι πιο ευτυχισμένα, προσαρμόζονται καλύτερα στο κοινωνικό
περιβάλλον, παίρνουν καλύτερους βαθμούς και φθάνουν αργότερα σε υψηλότερο επίπεδο
επαγγελματικής επιτυχίας. Επίσης παρουσιάζουν χαμηλότερα επίπεδα προβληματικής
συμπεριφοράς π.χ αδικαιολόγητες απουσίες στο σχολείο, τσιγάρο, ποτό, ναρκωτικά.
Ο αγώνας σας για την ανάπτυξη της Συναισθηματικής Νοημοσύνης των παιδιών σας
χρειάζεται να είναι συνεχής και αμείωτος. Είναι ό,τι καλύτερο έχετε να κάνετε για αυτά,
εκφράζοντας στην πράξη την αληθινή σας αγάπη.

Ευκαρπίδου Αλεξάνδρα

Παιδαγωγός-Σύμβουλος επικοινωνίας και επιχειρήσεων

Continue Reading

Ψυχολογία

Αντιμετωπίστε την κρίση με… αισιοδοξία

Διάφορες έρευνες που έχουν γίνει κατά καιρούς έχουν αποδείξει ότι ο παράγοντας αισιοδοξία, η ικανότητα χειρισμού των συναισθημάτων του άγχους και της έντασης, αλλά και η ικανότητα κατανόησης των συναισθημάτων των άλλων δηλαδή η ενσυναίσθηση, συμβάλλουν θεαματικά στην αύξηση της αποδοτικότητας κυρίως στον εργασιακό χώρο. Για να είναι λοιπόν ένα  άτομο αποδοτικό και καταξιωμένο επαγγελματικά, θα πρέπει να διαθέτει εκτός από υψηλή γνωστική νοημοσύνη και συναισθηματική νοημοσύνη.

Είναι  απόλυτα σαφές ότι δεν μπορούμε να “διατάξουμε” τον εαυτό μας να αισθάνεται και να συμπεριφέρεται με έναν συγκεκριμένο, προκαθορισμένο τρόπο ή ένταση εφόσον γνωρίζουμε την πηγή δημιουργίας και προέλευσης των συναισθημάτων μας.

Και όμως παρόλου την νοητή ύπαρξη αυτού  του μονόδρομου ή άλλου τι συνόρου που φράζει τέλος πάντων την ανέλεγκτη έκρηξη των συναισθημάτων, θεωρείται ότι στην πραγματικότητα υπάρχουν νευρώνες που μπλοκάρουν τα συναισθήματα και δημιουργούν αυτό που λέμε αυτοέλεγχο ή αλλιώς mind control. 

 Ο νους μας, δηλαδή το μυαλό μας έχει πολλαπλές δυνατότητες ενέργειας και σκέψης, παρόλα αυτά εμείς σε καθημερινή βάση χρησιμοποιούμε μόνο το 10% από αυτές.

  1. Πως μπορούμε λοιπόν να επιτύχουμε απόλυτο έλεγχο του νου ?
  2. Τι είναι το mind control και πως ενεργοποιείται μέσω της συμπεριφοράς κάποιων ανθρώπων ?
  3. Γιατί κάποιοι υφίστανται “συναισθηματική τύφλωση” με αποτέλεσμα πλήρη απώλεια του ελέγχου των συναισθημάτων τους ?
  4. Πως  σκεπτόμενοι θετικά κάποιοι βλέπουν το ποτήρι τους πάντα μισογεμάτο, χωρίς ποτέ να  υποστούν  “συγκινησιακή πειρατεία “?

Η βάση της κατανόησης του mind control είναι η σωματική κατά πρώτο λόγο και η νοητική  κατά δεύτερο λόγο χαλάρωση. Ο χαλαρός νους έχει την δυνατότητα να πολλαπλασιάζει την θετική σκέψη δημιουργώντας ευεργετικά αποτελέσματα όχι μόνο ψυχοσωματικά αλλά και διανοητικά με απεριόριστη εμβέλεια αναλόγως των περιστάσεων.

Σ΄ αυτήν την δεδομένη  χαλαρή χρονική στιγμή το μυαλό αδειάζει εντελώς, φρεσκάρεται και επαναφορτίζεται με εντολές  που καθοδηγούνται από το υποσυνείδητό μας. Είναι η μαγική στιγμή που διαγράφουμε ότι θέλουμε και στοχεύουμε ότι επιζητούμε, είναι η στιγμή που σαν να ξυπνούμε από λήθαργο έχοντας την λύση του όποιου προβλήματος χαρτογραφημένη μπροστά μας.

Με το mind control εκπαιδευόμαστε στο να αναγνωρίζουμε και να αφυπνίζουμε τις προσωπικές δυνατότητες του καθενός, να αξιοποιούμε κομμάτια του μυαλού μας  που λησμονήσαμε στο διάβα μας, και συγχρόνως να δημιουργούμε θετικά και παραγωγικά αποτελέσματα.

Σύμφωνα με τον Goleman η συναισθηματική νοημοσύνη είναι μια μορφή κοινωνικής νοημοσύνης, δηλαδή είναι η ικανότητα να κατανοεί κάποιος τον τρόπο που λειτουργούν  τα συναισθήματα των άλλων και να ελέγχει τα δικά του. Η συναισθηματική νοημοσύνη συμβάλλει στην προσωπική και επαγγελματική επιτυχία δεδομένης της σωστής δόσης διαχείρισης γνώσης.

Διαχείριση γνώσης σημαίνει καλύτερη επικοινωνία, καλύτερη απόδοση.

Εξασφάλιση γνώσης για το εργασιακό περιβάλλον, σημαίνει πηγή πλούτου και δύναμης, σημαίνει καλλίτερη επικοινωνία των ανθρώπων, σημαίνει αύξηση παραγωγικότητας.

Διαχείριση γνώσης σημαίνει συγκέντρωση πνευματικών παγίων γνώσης και μεθόδων επικοινωνίας, με αποτέλεσμα σωστή εκμετάλλευση τεχνογνωσίας και τεχνολογίας, σχεδιασμό και επιθετική προώθηση νέων προϊόντων  στην αγορά,  ανάπτυξη δημιουργικότητας, διασφάλιση καινοτόμου  και φιλικού περιβάλλοντος.

Η διαχείριση γνώσης  [knowledge Management] εστιάζεται στην σωστή αντιμετώπιση του ανθρώπινου παράγοντα. Αποτελεί διαδικασία σύζευξης ανθρωπίνων πόρων και τεχνολογικών μέσων με στόχο την αποτελεσματικότητα. Αποτελεί πυλώνα συγκέντρωσης ατομικής γνώσης, αποθήκευση αυτής της γνώσης σε δομές επεξεργασίας μέσα και έξω από την επιχείρηση  και επαναχρησιμοποίηση στην πρώτη ζήτηση  για αντιμετώπιση προβλημάτων ή εξεύρεση λύσεων πρακτικών με κυριότερο παράγοντα την σωστή διαχείριση των συναισθημάτων.

Ας μη λησμονούμε λοιπόν την ρήση του Αριστοτέλη:

Εκείνος που εξοργίζεται για εκείνο που πρέπει και με εκείνον που πρέπει, και επιπλέον όπως, όταν και για όσο χρόνο πρέπει, είναι αξιέπαινος ”.

Σύμφωνα με τον Αριστοτέλη το να θυμώνει κανείς είναι εύκολο, το να θυμώνει όμως τη σωστή στιγμή  με τον σωστό τρόπο και με το κατάλληλο πρόσωπο, αυτό είναι και  το δυσκολότερο σημείο που θα πρέπει να γνωρίζει πώς να  το αντιμετωπίζει.

Διαβάζοντας τα παραπάνω, τουλάχιστον στο θεωρητικό του κομμάτι  υπάρχει πλήρη κατανόηση, τι γίνεται όμως στην πράξη και ποιος είναι ο τρόπος  που θα μας βοηθήσει να επιτύχουμε απόλυτο έλεγχο του νου και της σκέψης μας;

Πράγματι είναι γνωστό ότι τα συναισθήματα προέρχονται και καθορίζονται από την αμυγδαλή, ένα από τα συναισθηματικά κέντρα του νευρωνικού κυκλώματος και παίζει σημαντικό ρόλο στην συναισθηματική και λογική ζωή μας. Για τον λόγο αυτόν δεν μπορούμε να επέμβουμε σε ισχυρά συναισθήματα ακριβώς γιατί αυτά επικρατούν πάντα. Είναι σαν να θεωρούμε ότι υπάρχει μια δίαυλος  που καταλήγει σε αδιέξοδο με κατεύθυνση από την αμυγδαλή στον εξωτερικό φλοιό του εγκεφάλου.

Ρούλα Κωτούδη

Σύμβουλος Επικοινωνίας

Continue Reading

Ψυχολογία

Συναισθηματική Νοημοσύνη ή Νοημοσύνη Της Καρδιάς :

Το πιο σημαντικό κριτήριο για διακεκριμένες επιδόσεις σε μεμονωμένα άτομα, ομάδες και οργανισμούς ( Daniel Goleman, καθηγητής Ψυχολογίας στο πανεπιστήμιο του Harvard & πρόεδρος του Ιδρύματος Έρευνας για τη Συναισθηματική Νοημοσύνη στο χώρο της εργασίας )

Συναισθηματική Νοημοσύνη: μια νέα φράση στο καθημερινό μας λεξιλόγιο που άλλαξε ριζικά όχι μόνο τον τρόπο που αντιλαμβανόμαστε την προσωπική υπεροχή αλλά επαναπροσδιόρισε το κριτήριο για την επιτυχία στην εργασία.

Εδώ και δεκαετίες διακεκριμένοι άνθρωποι στο  χώρο των επιχειρήσεων επισημαίνουν ότι το κριτήριο που κάνει τη διαφορά όσον αφορά την επίδοση στην εργασία, δεν είναι μόνο πόσο έξυπνοι είμαστε, δηλαδή ο υψηλός Δείκτης Νοημοσύνης μας (ΔΝ), αλλά ούτε και η πείρα που διαθέτουμε, δηλαδή η εξειδίκευση στην εκτέλεση μιας συγκεκριμένης εργασίας.

Οι άνθρωποι αυτοί αναφέρονταν μέχρι σήμερα στα ταλέντα που εξασφαλίζουν την υπεροχή σε κάθε εργασία, με όρους όπως «χαρακτήρας» ή «προσωπικότητα» και εννοούσαν ένα σύνολο από προσωπικές και κοινωνικές ικανότητες όπως : να ακούν, να επηρεάζουν, να συνεργάζονται, να δημιουργούν κίνητρα στους ανθρώπους και να εργάζονται καλά μαζί τους.

Σήμερα όλα αυτά είναι επιτέλους πιο κατανοητά και ακούν στο όνομα «συναισθηματική νοημοσύνη». Η συναισθηματική νοημοσύνη παρέχει το νέο πλαίσιο σκέψης που απαντά, με συγκεκριμένα στοιχεία από εμπειρικές έρευνες 25 ετών σε ηγέτες επιχειρήσεων σε όλο τον κόσμο και σε περισσότερους από 500 -μεταξύ των πρώτων σύμφωνα με το Fortune- οργανισμούς, στο ερώτημα αν είναι ο νους ή η καρδιά που εξασφαλίζει τη διακεκριμένη επίδοση ή ηγεσία στην εργασία.

Η απάντηση δίνει τη χρυσή τομή ανάμεσα στις ικανότητες του μυαλού και της καρδιάς, ή για να μιλήσουμε πιο επιστημονικά, ανάμεσα στις γνωστικές διεργασίες και στο συναίσθημα. Κάποιες ικανότητες είναι σαφώς γνωστικού τύπου, όπως η αναλυτική σκέψη ή η τεχνική εξειδίκευση. Άλλες συνδυάζουν σκέψη και συναίσθημα, οι οποίες ονομάζονται από τη θεωρία της συναισθηματικής νοημοσύνης «συναισθηματικές δεξιότητες».

Η διαφορά που κάνει κάποιους τους καλύτερους γκουρού στην εργασία τους, δεν είναι η διανοητική τους υπεροχή, αλλά οι συναισθηματικές τους δεξιότητες που τους βοηθάνε να αξιοποιήσουν στο έπακρο τη διανοητική τους ιπποδύναμη. Ο λόγος για τον οποίο οι άνθρωποι δεν καταφέρνουν να χρησιμοποιήσουν όλο το δυναμικό τους είναι η συναισθηματική ανεπάρκεια .

Οι συναισθηματικές δεξιότητες αποτελούν τις βασικές διαστάσεις της συναισθηματικής νοημοσύνης, οι οποίες είναι ιδιαίτερα σημαντικές προκειμένου να μάθουν οι άνθρωποι τις ικανότητες που είναι απαραίτητες για να πετύχουν στο χώρο της εργασίας.

Αυτές είναι :

  • η Αυτοεπίγνωση (επίγνωση των συναισθημάτων, ακριβής αυτοαξιολόγηση, αυτοπεποίθηση)
  • η Αυτορύθμιση (αυτοέλεγχος, αξιοπιστία, ευσυνειδησία, προσαρμοστικότητα, καινοτομία)
  • τα Κίνητρα συμπεριφοράς (τάση προς επίτευξη, δέσμευση, πρωτοβουλία, αισιοδοξία)
  • η Ενσυναίσθηση (κατανόηση των άλλων, προσανατολισμός στην παροχή υπηρεσιών, ενίσχυση της ανάπτυξης των άλλων, σωστός χειρισμός της διαφορετικότητας, πολιτική αντίληψη) και
  • οι Κοινωνικές δεξιότητες (επιρροή, επικοινωνία, ηγεσία, καταλυτική δράση όσον αφορά την αλλαγή, χειρισμός διαφωνιών, καλλιέργεια δεσμών, σύμπραξη και συνεργασία, ομαδικές ικανότητες)

Για παράδειγμα, αν κάποιος είναι ανεπαρκής σε κοινωνικές δεξιότητες δεν θα είναι σε θέση να πείσει ή να εμπνεύσει άλλους, να παίξει το ρόλο του ηγέτη ομάδων ή να προβεί σε καταλυτικές αλλαγές. Αν πάλι κάποιος έχει χαμηλό επίπεδο αυτοεπίγνωσης, δεν θα κατανοεί τις δικές του αδυναμίες, ούτε θα διαθέτει την αυτοπεποίθηση που προέρχεται από την πίστη στα προσόντα του.

Το βέβαιον είναι ότι κανείς διακεκριμένος σε ηγετική θέση δεν είναι τέλειος σε όλες τις συναισθηματικές ικανότητες. Όλοι αναπόφευκτα έχουν ένα προφίλ ισχυρών και αδύνατων σημείων. Ωστόσο τα συστατικά για τη διακεκριμένη επίδοση απαιτούν να είναι κάποιος δυνατός μόνο σε μερικές από αυτές τις ικανότητες –κατά κανόνα περίπου σε έξι-  οι οποίες πρέπει να είναι μοιρασμένες σ’ όλες τις διαστάσεις της συναισθηματικής νοημοσύνης.

Αναστασία Μουστάκα

Ψυχολόγος-Ψυχοθεραπεύτρια  

Continue Reading

Trending