Connect with us

Υγεία

Έχει μπλοκάρει ο μεταβολισμός μου;

Σερφάροντας στο κοινωνικό διαδίκτυο (social network) του facebook, διάβασα κάποιο σχόλιο ενός χρήστη ότι προσπαθούσε να τρώει περίπου ανά 3 ώρες με συνέπεια, έτσι ώστε να διατηρήσει τον μεταβολισμό του σε υψηλά επίπεδα. Τι ισχύει λοιπόν με τον πολυσυζητημένο μεταβολισμό; Υπάρχει περίπτωση να έχει «μπλοκάρει»; Κι εάν ναι… υπάρχουν τρόποι για να τον «επιταχύνετε»;

Εάν είστε δυσαρεστημένοι με το βάρος σας ή απογοητευμένοι από την αδυναμία σας να χάσετε βάρος, πιθανότατα έχετε αναρωτηθεί εάν μπορεί να φταίει ένας αργός μεταβολισμός. Οι υποψίες σας μπορεί να έχουν επιβεβαιωθεί από όλες τις δίαιτες, τα προγράμματα και τα προϊόντα εκεί έξω που ισχυρίζονται ότι «διορθώνουν» έναν αργό μεταβολισμό. Πάμε να ρίξουμε μαζί μία πιο προσεκτική ματιά στο τι μπορούμε ρεαλιστικά να κάνουμε για να αλλάξουμε τον μεταβολισμό μας, πριν όμως σας παραθέτω κι έναν πίνακα με ορολογίες που θα συναντήσετε αρκετά στο άρθρο, ώστε να ανατρέχετε όποτε χρειαστεί:

Ορολογία Επεξήγηση
Μεταβολικός ρυθμός ηρεμίας (RMR) Είναι η ποσότητα ενέργειας που χρησιμοποιεί το σώμα σας για να διατηρήσει βασικές βιολογικές λειτουργίες όπως η αναπνοή, η άντληση αίματος και η διατήρηση της θερμοκρασίας του σώματος.
Θερμογένεση Πρόκειται για τη διαδικασία παραγωγής θερμότητας στους οργανισμούς μέσω διαφόρων μεταβολικών μηχανισμών.
Ομοιόσταση Η δυνατότητα του οργανισμού να διατηρεί σταθερές τις συνθήκες του εσωτερικού του περιβάλλοντος, ανεξάρτητα από εξωτερικές μεταβολές (για παράδειγμα θερμοκρασία).
Φαινόμενο Plateau Κατάσταση σταθεροποίησης του βάρους, για λόγους αυτοδιατήρησης της υγείας του οργανισμού.

Πώς μειώνεται ο μεταβολισμός;

Για έναν υγιή ενήλικα, ο βασικός μεταβολισμός βρίσκεται κάπου στo εύρος από 1200 έως 1600 θερμίδες την ημέρα. Ωστόσο, υπάρχουν μερικά πράγματα που μπορούν να μειώσουν τον αριθμό θερμίδων που καίει το σώμα σας στη λειτουργία «συντήρησης» ή επιβραδύνουν τον μεταβολισμό σας.

Απότομη Μείωση Βάρους 

Αυτό πλήττει πολλούς ανθρώπους ως εγκληματικά άδικο, αλλά η αλήθεια είναι ότι όσο μικρότερο είναι το σώμα σας τόσο λιγότερες θερμίδες χρειάζεται για να το διατηρήσετε. Αλλά το αποτέλεσμα ενισχύεται σε μεγάλο βαθμό όταν χάσετε βάρος γρήγορα.

Αυστηρή Δίαιτα – Υπερβολικός Περιορισμός Θερμίδων

Ο δραματικός περιορισμός των θερμίδων για περισσότερο από μερικές ημέρες μπορεί επίσης να επηρεάσει τον μεταβολισμό σας – και αυτό δεν συνοδεύεται κατ΄ανάγκη με απώλεια βάρους. Μπορεί να τον οδηγήσει στο φαινόμενο plateau, τη σταθεροποίηση του βάρους για λόγους αυτοδιατήρησης των επιπέδων υγείας του οργανισμού (ομοιόσταση).

Απώλεια μυϊκού ιστού

Ο μυϊκός ιστός είναι ο πιο μεταβολικά ενεργός από τα οστά και το λίπος. Έτσι, όταν χάσετε μυϊκό ιστό, ο μεταβολισμός σας αδυνατίζει (επιβραδύνεται) όχι εσείς. Αυτό παρατηρείται κυρίως με την γρήγορη απώλεια βάρους (χημικές, πρωτεινικές δίαιτες) όπου μπορεί να χάσετε πολύ μυϊκό ιστό εκτός από την απώλεια λίπους.

«Μεγαλώνω»

Έχουμε επίσης την τάση να χάνουμε μυϊκό ιστό (muscle mass) ή και η ποιότητα τους (muscle quality) να να έχει φθίνουσα πορεία, καθώς γερνάμε, γεγονός που οδηγεί σε βραδύτερο μεταβολισμό. Ως αποτέλεσμα, γενικά χρειαζόμαστε λιγότερες θερμίδες καθώς γερνάμε.

Υποθυρεοειδισμός

Εάν ο θυρεοειδής αδένας σας «υπολειτουργεί» αυτό σημαίνει ότι δεν παράγει αρκετή θυρεοειδική ορμόνη με αποτέλεσμα να επιβραδύνονται οι καύσεις σας, δηλαδή ο μεταβολισμός σας. Εάν λοιπόν, θέλετε να ξεκινήσετε ένα πρόγραμμα μείωσης του βάρους σας κι έχετε πρόβλημα με τον θυρεοειδή σας, είναι σημαντικό να απευθυνθύτε στον ιατρό σας ώστε να το ρυθμίσετε με την κατάλληλη φαρμακευτική αγωγή.

Ο καλύτερος τρόπος για να προστατευθείτε από αυτούς τους παράγοντες που επιβραδύνουν το μεταβολισμό σας είναι να αποφύγετε την γρήγορη απώλεια βάρους και την εκτεταμένη δίαιτα νηστείας ή πολύ χαμηλών θερμίδων

Πώς να διατηρήσετε τον μεταβολισμό σας;

Αν είστε σε πλάνο απώλειας βάρους, σιγουρευτείτε ότι καταναλώνετε τουλάχιστον επαρκή πρωτεΐνη, η οποία βοηθά στην πρόληψη της απώλειας μυών κατά τη διάρκεια της δίαιτας. Δεν μπορούμε να αλλάξουμε ότι μεγαλώνουμε, μπορούμε όμως να προσέξουμε τι τρώμε. Να επισκεφθείτε ένα πτυχιούχο διαιτολόγο ώστε να σας καταρτίσει ένα εξατομικευμένο πλάνο διατροφής που να πληρεί αυτή την βασική προυπόθεση.

Αν τρώω κάθε 3 ώρες θα επιταχυνθεί ο μεταβολισμός μου;

Αυτή η ιδέα, του ότι αν περνάς πολύ χρόνο χωρίς φαγητό, αναγκάζεις τον μεταβολισμό σου να «κλείσει», είναι πολύ δημοφιλής. Υπάρχουν τόσες διατροφικές ανακρίβειες στο διαδίκτυο, που επιβάλλεται να διευκρινιστούν.

Δε γνωρίζω ποιος προώθησε πρώτος αυτή την σκέψη, ότι το να καταναλώνετε πολλά μικρά γεύματα την ημέρα θα προωθήσει την απώλεια βάρους σας και θα αυξήσει τον μεταβολισμό σας, αυτό όμως που είναι σίγουρο, είναι αυτή η άποψη έγινε γρήγορα διατροφικό δόγμα. Και αυτό επειδή όταν μια άποψη μοιάζει πολύ επιστημονική, συνήθως γίνεται άμεσα αποδεκτή.

Ο οργανισμός εισέρχεται σε κατάσταση stand by (φαινόμενο ομοιόστασης)

Το σώμα σας, όταν στερηθεί το φαγητό για μια συγκεκριμένη χρονική περίοδο θα προσπαθήσει να κάνει εξοικονόμηση ενέργειας. Αυτό σημαίνει ότι ο οργανισμός καίει λιγότερες θερμίδες (μειώνει τον μεταβολικό ρυθμό), για να συντηρηθεί, ώστε να κρατήσει ενεργειακά αποθέματα, για την περίπτωση όπου η έλλειψη φαγητού θα συνεχιστεί. Αυτή η λειτουργία του ανθρώπου είναι φυσιολογική και συμβαίνει ώστε, κατά την περίοδο ασιτίας, να μπορεί να ζήσει με τις αποθήκες ενέργειας, που βρίσκονται στο σώμα αποθηκευμένες σαν λίπος. Αυτό όμως που πρέπει να γνωρίζετε είναι ότι, έχοντας μειώσει τον μεταβολισμό σας, εφόσον πλέον επανέλθετε σε συνθήκες φυσιολογικής σίτισης, αυξάνεται η πιθανότητα επαναποθήκευσης λίπους, και μάλιστα, σε μεγαλύτερο βαθμό.

Αυτή η λειτουργία μεταβολικών προσαρμογών του οργανισμού, λέγεται ομοιόσταση και είναι πανομοιότυπη με τον τρόπο που το laptop σας προσαρμόζει την χρήση ενέργειας, όταν χρησιμοποιεί την μπαταρία του, κάνοντας την οθόνη λίγο πιο σκοτεινή. Όταν η πρόσληψη τροφής επανέρχεται στις φυσιολογικές ποσότητες, ο μεταβολισμός σας γυρίζει πάλι στο κανονικό, ακριβώς όπως η οθόνη σας γίνεται φωτεινότερη, όταν το ξανασυνδέεται με το ρεύμα.

Αν υπήρχε όντως υποσιτισμός, θα ήσασταν χαρούμενοι που το σώμα σας έχει σχεδιαστεί έτσι. Αλλά, αν προσπαθείτε να χάσετε βάρος, το τελευταίο πράγμα που θέλετε είναι η αυξημένη αποθήκευση λίπους. Η σωστή απάντηση λοιπόν, είναι να διαβεβαιώσετε το σώμα σας ότι δεν υπάρχει έλλειψη φαγητού, και αυτό επιτυγχάνεται με το να τρώτε ανά λίγες ώρες. Το σώμα σας θα ανταποκριθεί με το να συνεχίσει να καίει θερμίδες με φυσιολογικο ρυθμό. Είναι σωστή όμως αυτή η τοποθέτηση;

Στην παραπάνω τοποθέτηση υπάρχει μια δόση αλήθειας, η οποία είναι ότι πράγματι το σώμα σας ανταποκρίνεται σε παρατεταμένη υποθερμιδική δίαιτα, με το να επιβραδύνει τον μεταβολισμό για να διατηρήσει ενέργεια. Εδώ είναι η λεπτομέρεια όμως. Το σώμα σας δεν μπαίνει σε λειτουργία εξοικονόμησης ενέργειας αν μείνετε 3-4 ώρες χωρίς φαγητό. Στην πραγματικότητα, χρειάζονται περίπου 3 ημέρες υποθερμιδική δίαιτα ή σοβαρός θερμιδικός περιορισμός, για να ανταποκριθεί το σώμα σας σε αυτή την μεταβολική ρύθμιση, με αυτόν τον τρόπο.

Το θερμιδικό κόστος της καύσης της τροφής (θερμογένεση)

Η δεύτερη διαφωνία που ακούγεται ακόμα πιο επιστημονική και μάλλον και πιο εντυπωσιακή, είναι η τροφική θερμογένεση. Είναι ένας όρος που χρησιμοποιείται για να περιγράψει την ενέργεια που ξοδεύει το σώμα σας για να διασπάσει το φαγητό.

Αν για παράδειγμα, πάρουμε ένα γεύμα που περιέχει 300 θερμίδες και για την πέψη και απορρόφησή του χρειάζονται περίπου 30 θερμίδες, τότε θα προσλάβετε 270 θερμίδες όταν ολοκληρωθεί η διαδικασία της πέψης. Μοιάζει κάπως με χρηματική συναλλαγή σε ξένη χώρα, όπως για να αλλάξετε τα ευρώ σας σε άλλο νόμισμα, πρέπει να πληρώσετε ένα μικρό ποσό σε αυτόν που πραγματοποιεί την συναλλαγή.

Η ερμηνεία που δίνεται είναι η εξής: αν το σώμα σας είναι συνεχώς στην διαδικασία πέψης φαγητού, θα καίει συνεχώς θερμίδες (λόγω της τροφικής θερμογένεσης), ενώ αν υπάρχει μεγάλη απόσταση μεταξύ των γευμάτων θα χαθεί η «ευκαιρία» καύσης θερμίδων.

Το αντίτιμο για την πέψη του φαγητού σε θρεπτικά συστατικά και ενέργεια σώματος, είναι απλά ένα ποσό που εξαρτάται από την ποσότητα της συναλλαγής ή του φαγητού. Δεν έχει σημασία αν αλλάζετε όλα σας τα λεφτά σε ένα συναλλαγματικό ποσό στην αρχή του ταξιδιού ή αν αλλάζετε μικρά ποσά, 3 φορές την ημέρα. Το αντίτιμο βασίζεται στην ποσότητα των χρημάτων που θα αλλάξετε. Και η τροφική θερμογένεση βασίζεται στο πόσο τρώτε και όχι στο πότε.

Συμπερασματικά… γιατί καταρρίπτεται ο μύθος

Το να περάσουν 4 έως και 12 ώρες μεταξύ των γευμάτων, δεν έχει καμία επίπτωση στον μεταβολισμό σας. Επίσης, δεν υπάρχει κανένα πρόβλημα για τον μεταβολισμό, αν τρώτε 6 μικρά γεύματα την ημέρα αντί για 3 μεγάλα. Μερικοί άνθρωποι μάλιστα, το βρίσκουν καλύτερο για αυτούς, με βάση το επάγγελμα και τον τρόπο ζωής τους. Έχετε στο νου σας όμως ότι, υπάρχουν κι άλλοι λόγοι για τους οποίους οι διαιτολόγοι συστήνουν μικρά και συχνά γεύματα.

Αυτό που δείχνουν οι έρευνες, είναι ότι μπορεί να κάνετε καλύτερες διαιτητικές επιλογές, αν δεν αφήνετε τον εαυτό σας να πεινάσει πολύ μεταξύ των γευμάτων, ενώ αποκτάτε και πιο υγιείς διατροφικές συνήθειες

Πώς να αυξήσετε το μεταβολισμό σας;

Είμαι σίγουρος ότι γνωρίζετε ότι μπορείτε να κάψετε περισσότερες θερμίδες με την περισσότερη άσκηση. Αλλά τόσος διαθέσιμος χρόνος μέσα στην ημέρα υπάρχει; Πόσες ώρες μπορείτε να περάσετε στο γυμναστήριο; Εγώ χρησιμοποιώ ένα fitness ρολόι για να βλέπω τη μέση μου δραστηρίοτητα… οπότε σκεφτείτε με ποιο τρόπο μπορείτε να εντάξετε περισσότερη διαστηριότητα μέσα στη μέρα σας;

Βήματα ανά ημέρα Κατηγοριοποίηση
<5.000 Καθιστική ζωή
5.000-7.500 Ελαφριά δραστηριότητα
7.500-10.000 Μέτρια δραστηριότητα
>10.000 Μεγάλη δραστηριότητα
>12.500 Πολύ μεγάλη δραστηριότητα
Και bingo! Όταν παίζω με τη μικρή μου κόρη μπορώ και κάνω 2.000-3.000 βήματα/ώρα. Όταν εργάζομαι στο γραφείο, κάνω περίπου στα 3.000 βήματα στο 8ώρο… Η σύζυγος μου όταν καθαρίζει το σπίτι, μπορεί να φτάσει και τα 9.000 βήματα στο 2ώρο… Για δείτε το και εσείς!

Αύξηση Μυϊκού Ιστού

Ακριβώς όπως η απώλεια βάρους μειώνει τις θερμίδες που καίτε, αυξάνοντας το βάρος σας αυξάνετε και τις θερμίδων που καίτε – με στόχο να είναι κυρίως μυς (lean muscle mass). Τα προγράμματα ασκήσεων ενδυνάμωσης βοηθούν στην αύξηση της μυϊκής σας μάζας οπότε και συμβάλλουν στο να κάψετε περισσότερες θερμίδες.

Καταναλώνετε περισσότερες Πρωτεΐνες

Η πρωτεΐνη απαιτεί λίγο περισσότερη προσπάθεια στο σώμα σας στη διάρκεια της πέψης σε σχέση με το λίπος ή τους υδατάνθρακες, έτσι η αύξηση πρόσληψη πρωτεΐνης στη διατροφή σας μπορεί να σας βοηθήσει να κάψετε περισσότερες θερμίδες. Και όπως διαβάσατε παραπάνω μπορεί επίσης να σας βοηθήσει να κερδίσετε περισσότερους μυς.

Κρύο

Το σώμα σας καίει θερμίδες για να κρατήσει το σώμα σας ζεστό. Όσο πιο κρύο το περιβάλλον, τόσο περισσότερες θερμίδες χρειάζεται ο οργανισμός σας. Η μείωση της θερμοκρασίας, τα κρύα ντους και η κατανάλωση παγωμένου νερού μπορούν να αυξήσουν τις καύσεις.

Λυπάμαι που θα σας απογοητεύσω αλλά η μείωση της θερμοκρασίας, η κατανάλωση περισσότερων πρωτεϊνών, καυτερών πιπεριών και πράσινου τσαγιού δεν πρόκειται να ενισχύσουν το μεταβολισμό σας . Στην καλύτερη περίπτωση, μπορείτε να κάψετε επιπλέον 10-20 θερμίδες την ημέρα!

Έχετε υπόψη…

Αν προσπαθείτε να μειώσετε βάρος αυξάνοντας το μεταβολισμό σας και κάνοντας δίαιτα (αυστηρό περιορισμό θερμίδων), θα είναι μια δύσκολη και επίπονη διαδικασία που μπορεί να σας φτάσει στο στόχο, ωστόσο δύσκολα θα τον κρατήσετε κι εύκολα θα πάρετε τα κιλά πίσω. Υπάρχουν πιο αποτελεσματικοί τρόποι να ακολουθήσετε την απώλεια βάρους, όπως αυτές που περιέγραψα στο άρθρο μου για το ποια δίαιτα είναι καλύτερη και εκείνους που χρησιμοποιώ στο πρόγραμμα διαχείρισης βάρους στο διαιτολογικό μου γραφείο. Αξίζει ωστόσο να αποφύγετε ότι ανέφερα παραπάνω που μπορεί να επιβραδύνουν τον μεταβολισμό σας – όπως μια αυστηρή δίαιτα με στόχο την γρήγορη απώλεια βάρους.

Πηγή

Continue Reading
14 Comments

14 Comments

Leave a Reply

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Ομορφιά

Για μια πρώτη καλή εμφάνιση

Δεν υπάρχει δεύτερη ευκαιρία …τα πάντα κρίνονται στα πρώτα 30΄΄ δευτερόλεπτα. Τόσος είναι ο χρόνος που χρειαζόμαστε για να σχηματίσουμε την «πρώτη εντύπωση» που θα χαραχτεί ανεξίτηλα μέσα μας για κάποιον άλλο.

Μ’ ένα μυστηριώδη, και συνήθως ασυνείδητο τρόπο αντιλαμβανόμαστε τη βασική συχνότητα αρμονίας ή δυσαρμονίας που εκπέμπει κάθε άνθρωπος και η οποία είναι αποτυπωμένη και στην εξωτερική του εμφάνιση.

Πρόκειται για το περίφημο παιχνίδι των εντυπώσεων που καθορίζει την έλξη ή την απώθηση μας για κάποιον.

Πίσω από τους μεγάλης ακτινοβολίας πολιτικούς, καλλιτέχνες, επαγγελματίες και το προσωπικό μεγάλων εταιρειών, βρίσκονται πάντα οι “image makers” (Σύμβουλοι εμφάνισης) που τους καθοδηγούν για το χτίσιμο της εικόνας τους, για την εμφάνισή και την επιλογή των ρούχων τους.

Αυτή η συμβουλευτική βοήθεια αποδείχτηκε πολύτιμη για όλους όσους αντιλήφθηκαν πως η σωστή εμφάνιση, το Στιλ, όχι μόνο αναδεικνύει τα φυσικά προσόντα αλλά παίζει κρίσιμο ρόλο στην επαγγελματική ή προσωπική επιτυχία.

Η μόδα έχει γίνει της μόδας πια και αγοράζεται. Μπορούμε να αγοράσουμε στιλάτα ρούχα, δεν μπορούμε όμως να αγοράσουμε στιλ και είναι ο πρωταγωνιστής.

Στιλ είναι το ιδιαίτερο στοιχείο που αναγνωρίζεται στη μοντέρνα εμφάνιση και φέρνει τη σφραγίδα της προσωπικότητας.

Όμως το παιχνίδι του στιλ και της κομψότητας δεν είναι ένα ακριβό σπορ.

Μια γυναίκα, φίλες μου εργαζόμενες, δεν πρέπει να είναι ούτε αρκετά πλούσια, ούτε αρκετά αδύνατη για να έχει στιλ. Η συνταγή της κομψότητας είναι ταλέντο το οποίο διαμορφώνεται από το περιβάλλον και τις πηγές πληροφόρησης: Άρα μαθαίνεται και αποκτάται.

Για να προσδιορίσουμε το προσωπικό μας στιλ λαμβάνουμε υπ’ όψιν μας πρώτον, το χρωματικό τόνο του δέρματός μας (ποια χρώματα μας πεθαίνουν και ποια μας ζωντανεύουν) δηλαδή ποια χρώματα μας ανήκουν, και δεύτερον, το σχήμα του σώματος, δηλαδή το σωματότυπο στον οποίο δεν παίζει ρόλο αν μια γυναίκα ή άνδρας είναι υπέρβαρος, αλλά η δομή, η αρχιτεκτονική του σώματος που παραμένει ίδια και καθορίζει ποιο στιλ της ταιριάζει.

Και τρίτον, η προσωπικότητα που βασικά της στοιχεία ανιχνεύονται ή διαφοροποιούνται.

Ο καθένας έχει ασφαλείς τις ενδυματολογικές προτιμήσεις του και το προσωπικό του γούστο, όμως μέσα ση γενικότερη ενδυματολογική σύγχυση που επικρατεί δυσκολευόμαστε να προσδιορίσουμε «τι ακριβώς μας πάει».

Αυτό αποδεικνύουν οι ντουλάπες μας, έχουμε 15% άνετα ρούχα που αγαπάμε και 85% άχρηστα. Κακά χρώματα, λάθος αξεσουάρ, κακό μακιγιάζ, πρόχειρο hair styling: όλα αυτά μας αδικούν.

Το ζητούμενο είναι ποιο είναι το ξεχωριστό αυτό 15% το σταθερό και αναλλοίωτο που μας ταιριάζει πραγματικά και εναρμονίζεται απόλυτα με την προσωπικότητά μας ώστε να το επαναλάβουμε για να μη μας ξεχνάν. Αυτό το σταθερό σημείο εντοπίζουν οι σύμβουλοι εμφάνισης και χτίζουν το προσωπικό μας image λαμβάνοντας υπ΄ όψιν τα εξής:

  • Χρωματοανάλυση
  • Σωματότυπος
  • Μόδα
  • Περίσταση
  • Προσωπικό στιλ
  • Hair styling
  • Μακιγιάζ
  • Αξεσουάρ
  • Γλώσσα σώματος

Προσοχή λοιπόν μη δίνουμε λάθος μηνύματα. Η εικόνα μας ανταποκρίνεται στην προσωπικότητά μας

Δεν υπάρχει δεύτερη ευκαιρία για μια πρώτη καλή εμφάνιση και ο χρόνος μόνο 30΄΄

Τελικά ένα είναι το σίγουρο:

Υπάρχει κάτι που είναι πάνω και πέρα από τη μόδα,

οι ίδιοι άνθρωποι με προσωπικότητα.

Αυτοί που είναι αληθινοί με τον εαυτό τους

Αυτοί «που είναι» και «φαίνονται» έτσι που τίποτα

επάνω τους δεν διαψεύδει την εσωτερική τους αλήθεια.

 Ούτε καν τα ρούχα τους.


της Δέσποινας Τζόβα, στιλίστριας, ενδυματολόγου, image maker

Continue Reading

Υγεία

Έλλειψη χρόνου και διατροφή: πώς να τρως σωστά ακόμα και όταν η μέρα δεν φτάνει

Στη σύγχρονη καθημερινότητα, ο χρόνος μοιάζει να είναι πάντα λιγότερος από ό,τι χρειαζόμαστε. Οι επαγγελματικές υποχρεώσεις, οι κοινωνικές απαιτήσεις και οι ρυθμοί της πόλης αφήνουν ελάχιστο περιθώριο για σωστή φροντίδα του εαυτού μας. Ένας από τους πρώτους τομείς που επηρεάζονται είναι η διατροφή.

Πολλοί άνθρωποι δηλώνουν ότι θα ήθελαν να τρέφονται πιο ισορροπημένα, όμως η έλλειψη χρόνου τους οδηγεί σε πρόχειρες λύσεις, παραλείψεις γευμάτων ή συχνή κατανάλωση έτοιμου φαγητού. Το αποτέλεσμα είναι χαμηλά επίπεδα ενέργειας, κόπωση και μια γενικότερη αίσθηση ότι το σώμα δεν λειτουργεί όπως θα έπρεπε.

Πώς η πίεση της καθημερινότητας επηρεάζει τις διατροφικές επιλογές

Όταν το πρόγραμμα είναι φορτωμένο, το φαγητό παύει να αποτελεί προτεραιότητα. Η πείνα συσσωρεύεται μέσα στη μέρα και συχνά εκδηλώνεται έντονα, οδηγώντας σε επιλογές πλούσιες σε θερμίδες αλλά φτωχές σε θρεπτική αξία. Παράλληλα, η ακανόνιστη διατροφή μπορεί να επηρεάσει αρνητικά το σωματικό βάρος, τη συγκέντρωση και τη διάθεση.

Η παράλειψη γευμάτων ή η κατανάλωση πρόχειρων τροφίμων δεν καλύπτει τις πραγματικές ανάγκες του οργανισμού και, μακροπρόθεσμα, δυσκολεύει τη διατήρηση μιας καλής σχέσης με το φαγητό.

Η λύση δεν είναι περισσότερος χρόνος, αλλά καλύτερη οργάνωση

Η υγιεινή διατροφή δεν προϋποθέτει ώρες στην κουζίνα. Αντίθετα, βασίζεται στη σωστή προετοιμασία. Η οργάνωση των γευμάτων από πριν μπορεί να εξοικονομήσει χρόνο και να μειώσει το καθημερινό άγχος γύρω από το «τι θα φάω σήμερα».

Η προετοιμασία βασικών υλικών, όπως πρωτεΐνη, λαχανικά και υδατάνθρακες, επιτρέπει τη δημιουργία ισορροπημένων γευμάτων μέσα σε λίγα λεπτά. Ακόμα και απλά πιάτα μπορούν να είναι θρεπτικά και χορταστικά, χωρίς ιδιαίτερη προσπάθεια.

Γρήγορες επιλογές που στηρίζουν τη σωστή διατροφή

Υπάρχουν πολλές επιλογές για γεύματα και σνακ που συνδυάζουν ευκολία και θρεπτική αξία. Σαλάτες με πηγή πρωτεΐνης, ομελέτες με λαχανικά, γιαούρτι με φρούτα και ξηρούς καρπούς ή απλά πιάτα ζυμαρικών με λαχανικά αποτελούν πρακτικές λύσεις για τις πιο πιεσμένες μέρες.

Τα ενδιάμεσα σνακ παίζουν επίσης σημαντικό ρόλο. Όταν υπάρχουν διαθέσιμες υγιεινές επιλογές, μειώνεται η πιθανότητα παρορμητικών και λιγότερο ισορροπημένων επιλογών.

Μικρές συνήθειες με μεγάλο αντίκτυπo

Η σωστή ενυδάτωση, η ύπαρξη λίστας αγορών και η συνειδητή κατανάλωση του φαγητού —έστω και για λίγα λεπτά— μπορούν να κάνουν τη διαφορά. Το φαγητό δεν είναι απλώς ανάγκη, αλλά μέρος της καθημερινής φροντίδας του εαυτού μας.

Ακόμα και όταν χρειαστεί να παραγγείλεις φαγητό, υπάρχουν επιλογές που μπορούν να ενταχθούν σε μια ισορροπημένη διατροφή, αρκεί να γίνονται πιο συνειδητές επιλογές.

Διατροφή και τρόπος ζωής

Η σωστή διατροφή δεν λειτουργεί απομονωμένα. Συνδυάζεται με τη φυσική δραστηριότητα, τον επαρκή ύπνο και τη γενικότερη διαχείριση του άγχους. Δεν απαιτεί τελειότητα, αλλά συνέπεια. Οι μικρές, ρεαλιστικές αλλαγές είναι αυτές που μπορούν να διατηρηθούν μακροπρόθεσμα.

Η έλλειψη χρόνου δεν χρειάζεται να αποτελεί εμπόδιο για τη σωστή διατροφή. Με απλές επιλογές, καλή οργάνωση και ρεαλιστικές προσδοκίες, είναι δυνατόν να τρέφεσαι ισορροπημένα ακόμα και μέσα σε ένα απαιτητικό πρόγραμμα. Το ζητούμενο δεν είναι να κάνεις τα πάντα τέλεια, αλλά να φροντίζεις τον εαυτό σου όσο καλύτερα μπορείς, κάθε μέρα.

Continue Reading

Υγεία

‘Μεσογειακή Δίαιτα’: το πιο υγιεινό διατροφικό μοντέλο

Υπάρχουν διάφορα Μεσογειακά Έθνη με ξεχωριστές κουλτούρες, παραδόσεις και διατροφικές συνήθειες. Επομένως και ο όρος Μεσογειακή Δίαιτα δεν αναφέρεται γενικά σε ένα ομογενές διατροφικό μοντέλο, αλλά σε μια ποικιλία φυτοκεντρικών διατροφικών μοντέλων, τα οποία αναπτύχθηκαν προ εκαντοταετιών γύρω από τη Μεσόγειο, και τα οποία μοιράζονται τη χρήση κοινών τροφίμων: ζυμαρικά, ψωμί, ελαιόλαδο, φασόλια, καρποί, ψάρια, κρασί, φρούτα και λαχανικά, διαθέσιμα όλο το χρόνο. 

Η πεποίθηση πως η Μεσογειακή Δίαιτα έχει να επιδείξει θετικά στοιχεία για την ανθρώπινη υγεία, πηγάζει από πλήθος μελετών που έχουν εξετάσει τις διάφορες παραμέτρους της. Ο φυτοκεντρικός χαρακτήρας της δίαιτας, σε συνδυασμό με τη χαμηλή κατανάλωση κρέατος και την μέτρια κατανάλωση οινοπνεύματος, φαίνεται να έχει συνεισφέρει πολλά σε αυτό. Επίσης, σημαντική εμφανίζεται η κυρίαρχη χρήση του ελαιολάδου ως βασική πηγή λίπους, καθώς αυτό παρουσιάζει ιδιαίτερη σύσταση, σημαντικά διαφορετική, ακόμη και από άλλα φυτικά έλαια.

Οι χρήστες της Μεσογειακής Δίαιτας φέρονται να πλεονεκτούν σε δείκτες υγείας και παρουσιάζουν χαμηλότερη θνησιμότητα, τόσο σε συγκεκριμένες νόσους, όσο και ολική. Από πλήθος μελετών, συγκρίσεων και ερευνών, προκύπτει πως οι πληθυσμοί εκείνοι, οι οποίοι εμφανίζουν την μεγαλύτερη μακροβιότητα και τις μικρότερες συχνότητες παθήσεων, όπως των καρδιαγγειακών κ.α. εμφανίζουν κοινά χαρακτηριστικά στη δίαιτά τους. Τα κοινά αυτά χαρακτηριστικά σχηματίζουν την Μεσογειακή Δίαιτα με τα διάφορα μοντέλα της και ανάμεσά τους μπορούν να αναγνωρισθούν τα εξής: 

  • υψηλή αναλογία μονοακόρεστων προς κορεσμένων λιπών
  • υψηλή κατανάλωση φρούτων και λαχανικών
  • μέτρια κατανάλωση οινοπνεύματος, κυρίως στην μορφή του κρασιού
  • κατανάλωση γάλακτος και γαλακτοκομικών προϊόντων σε μέτρια επίπεδα, κυρίως με την μορφή του τυριού
  • χαμηλή κατανάλωση κρέατος και προϊόντων κρέατος
  • ψάρια και πουλερικά σε μικρές έως μέτριες ποσότητες
  • 0-4 αυγά εβδομαδιαίως
  • ελάχιστη επεξεργασία των τροφών, η εποχική κατανάλωση και η φρεσκάδα των τροφίμων μεγιστοποιεί την πρόσληψη διαιτητικών ινών, αντιοξειδωτικών και άλλων μικροστοιχείων

Γενικά πάντως, ακόμη και αν η Μεσογειακή Δίαιτα δεν είναι σε θέση να αποδώσει όλα εκείνα τα θετικά ή να αποτρέψει τα αρνητικά, όπως της αποδίδεται, σίγουρα απέχει πολύ από το να χαρακτηριστεί επιβλαβής ή επιζήμια για την ανθρώπινη υγεία. Ως εκ τούτου, η υιοθέτησή της από μεγαλύτερη μερίδα του παγκοσμίου πληθυσμού μπορεί και πρέπει να συστήνεται, ακόμη και αν η άριστη υγεία και το υψηλό προσδόκιμο ζωής των κατοίκων της Μεσογείου σχετίζονται από πολλούς και με μη διατροφικούς παράγοντες, όπως το ξεκούραστο ψυχο-κοινωνικό περιβάλλον, οι απαλές κλιματικές συνθήκες, η διατήρηση της δομής ευρείας οικογένειας και ο μεσημεριανός ύπνος.

Βασικές αρχές υγιεινής διατροφής

  1. υιοθέτηση μικρών και συχνών γευμάτων  ώστε να αποφεύγεται η επιβάρυνση του πεπτικού συστήματος και να μειώνονται οι πιθανότητες εμφάνισης ινσουλινοαντοχής)
  2. αντικατάσταση των γαλακτοκομικών με τα αντίστοιχα χαμηλών λιπαρών (προσφέρουν τα ίδια θρεπτικά στοιχεία με λιγότερες θερμίδες)
  3. κάθε ημέρα κατανάλωση τουλάχιστον ενός φρούτου
  4. κάθε ημέρα κατανάλωση σαλάτας
  5. μείωση της κατανάλωσης οινοπνεύματος και ανθρακούχων ζαχαρούχων αναψυκτικών, με παράλληλη αντικατάσταση από φρέσκους χυμούς (περιέχονται 7 θερμίδες ανά γραμμάριο οινοπνεύματος….)
  6. προτίμηση μαύρου ψωμιού και γενικά ακατέργαστων τροφίμων με στόχο την αύξηση των διαιτητικών ινών (η κατεργασία αφαιρεί σημαντικό μέρος των θρεπτικών στοιχείων)
  7. μέτρο και ισορροπία σε κάθε διατροφική επιλογή

Του Μιχάλη Χουρδάκη MD

Κλινικός Διαιτολόγος, Διατροφολόγος

Διδάσκων Ιατρικής Α.Π.Θ. 

Αντιπρόεδρος Πανελλήνιου Συλλόγου Διαιτολόγων – Διατροφολόγων

Continue Reading

Trending