Connect with us

Διατροφή

Πως η Ψυχολογία μας επηρεάζει την Διατροφή μας και πως η Διατροφή μας επηρεάζει την ψυχολογίας μας.

Τα αστεία για την υπερκατανάλωση τροφής κατά την διάρκεια της επιδημίας του κορονοϊού έχουν πλημμυρίσει τα κοινωνικά μέσα  και οι άνθρωποι αστειεύονται για την απόκτηση του βάρους τους.

 Είναι σαφές ότι πολλοί άνθρωποι χρησιμοποιούν το φαγητό για να καταπραΰνουν  τα συναισθήματά τους και συχνά ονομάζουμε κάποιες τροφές ως Comfort food.

Το βραχυπρόθεσμο άγχος θα μας μειώσει την όρεξη αλλά αν το άγχος είναι μακροχρόνιο και δε γνωρίζουμε πότε θα τελειώσει, αυτό μπορεί να μας προκαλέσει αύξηση της όρεξης ! 

Το άγχος είναι μια φυσιολογική αντίδραση του σώματος μας όταν αισθανόμαστε κάποια απειλή κίνδυνο. Οι πρόγονοι μας για να επιβιώσουμε όταν έβγαιναν από τη σπηλιά έπρεπε να προσέχουν για τα αρνητικά και επικίνδυνα σημάδια, για επιθέσεις άγριων ζώων και καταιγίδες και αυτό τους βοήθησε να επιβιώσουν. Είμαστε οι απόγονοι αυτών που επιβίωσαν επειδή έστρεφαν την προσοχή τους  στα αρνητικά σημάδια από το περιβάλλον, και αυτό το είδος του άγχους είναι λειτουργικό.

 Η ασφάλεια είναι πολύ σημαντική για την επιβίωσή μας. Το να ζούμε σε μια περίοδο γεμάτη αβεβαιότητα και φόβο πυροδοτεί την ανασφάλεια μας και αρχίζουμε να νιώθουμε να ενεργοποιείται το άγχος μας, σε ένα περιβάλλον που είναι ρευστό και αλλάζει συνεχώς. Είναι φυσικό λοιπόν να φοβόμαστε γιατί παίρνουμε μηνύματα κινδύνου από το εξωτερικό μας περιβάλλον, αλλά είναι σημαντικό να μην αφήσουμε το φόβο να μας σταματήσει. 

 Όταν φοβόμαστε για να επιβιώσουμε ενεργοποιούμε ένα μηχανισμό άμυνας μέσα από τον οποίο αυξάνονται κάποιες ορμόνες όπως η αδρεναλίνη και η κορτιζόλη. 

Όταν οι άνθρωποι βιώνουμε μεγάλη αβεβαιότητα η συνεχιζόμενη πίεση στο σώμα μας παράγει μια στεροειδή ορμόνη την κορτιζόλη η οποία ενισχύει το αίσθημα της πείνας. Εκκρίνουμε κορτιζόλη η οποία αυξάνει την επιθυμία να φάμε. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο οι άνθρωποι μπορεί να επιλέξουν junk food τυρί, η πίτσα η ένα απολασταυτικό εκλαίρ, ενώ βρίσκονται υπό πίεση. Γι’ αυτό η απόλαυση  που προέρχεται από κάποιο απολαυστικό φαγητό κατά τη διάρκεια της πανδημίας δεν πρέπει να μας προξενεί πανικό . 

Οταν νιώθουμε φόβο από τα διάφορα που μπορει να μας συμβαίνουν θα αντιδράσουμε  είτε με το να το βάλουμε στα πόδια για να ξεφύγουμε από αυτό που μας απειλεί είτε μένουμε για να παλέψουμε. Όταν όμως συμβαίνει αυτό αυξάνεται η παραγωγή ενέργειας του σώματος μας, συσπώνται τα αγγεία μας, αυξάνεται η πίεση μας .

 Η γενική αβεβαιότητα και η κατάσταση απειλής που ζούμε όλο το τελευταίο διάστημα έχει ως αποτέλεσμα να επιδρά στην αύξηση του άγχους μας με αποτέλεσμα να παράγεται όπως ήδη αναφέραμε  κορτιζόλη σε όλο και πιο αυξημένα επίπεδα, να έχουμε πιο συχνά ταχυκαρδίες, καρδιαγγειακά, πονοκεφάλους, κρίσεις πανικού, κατάθλιψη, ευερεθιστότητα, γαστρεντερικές διαταραχές, υπέρταση, διαβήτη, χαμηλό ανοσοποιητικό, διαταραχές της όρεξης αύξηση ή και απώλεια βάρους κ.ά.

 Όταν όμως το άγχος γίνεται μη διαχειρίσιμο κάποιοι άνθρωποι επηρεάζονται και στις διατροφικές τους συμπεριφορές

Μπορεί δηλαδή να παρατηρηθούν αλλαγές στην όρεξη και κάποιος είτε να μην πεινάει καθόλου ή να έχει μειωμένη όρεξη ή από την άλλη να έχει έντονες λιγούρες και επιθυμία για φαγητό και τσιμπολόγημα σε όλη τη διάρκεια της ημέρας. 

Είναι δύσκολο σε περιόδους έντονου άγχους να κρατάμε ένα πρόγραμμα διατροφής και συχνά αντί να τρώμε φρούτα και λαχανικά, αναζητάμε τροφές πλούσιες σε ζάχαρη, σε λιπαρά κι αλάτι τα οποία θα μας κάνουν να νιώσουμε απόλαυση και χαλάρωση. Η ζάχαρη επιτρέπει την έκκριση κάποιων νευροδιαβιβαστών της χαράς αλλά αυτό δε διαρκεί πολύ και μετά από μία ώρα  θέλουμε να ξανά πάρουμε τη δόση μας. Μια τάρτα σοκολάτα ακόμα ένα παγωτό, μια τυρόπιτα, ένα burger, ένα ποτήρι μπύρα, τα αναψυκτικά, διεγείρουν τον “επικλινή πυρήνα “ στο κύκλωμα της ανταμοιβής ντοπαμίνης, σεροτονίνης και αισθανόμαστε ζωντανοί. 

Όταν όμως τρώμε τέτοιου είδους τρόφιμα νιώθουμε ενοχές και αρχίζει ένας φαύλος κύκλος όπου καταναλώνουμε φαγητό για να νιώθουμε καλά όμως νιώθουμε ενοχές και απογοήτευση και ξανά κατανάλωση φαγητού για να νιώσουμε καλύτερα… 

Το άγχος λοιπόν μπορεί να έχει ως αποτέλεσμα την αύξηση του βάρους καθώς μας οδηγεί στην κατανάλωση τροφίμων που προσφέρουν παροδική αίσθηση παρηγοριάς και χαλάρωσης και συχνά επεισόδια υπερφαγίας σε ένα διαρκές τσιμπολόγημα. Συχνά τρώμε χωρίς να πεινάμε και χωρίς να σκεφτόμαστε εκείνη τη στιγμή που το κάνουμε και προτιμάμε τρόφιμα με πολλές θερμίδες όπως πατατάκια, μπισκότα, γλυκά, ψωμιά, πίτες, παγωτά,γλυκά, δηλαδή τρόφιμα λιπαρά, γλυκά ή αλμυρά.

Αν αλλάξουμε το μυαλό μας δηλαδή αλλάξουμε τον τρόπο που σκεφτόμαστε θα αλλάξει και η ζωή μας, αν αλλάξουμε τον εγκέφαλο μας Θα αλλάξει και η ζωή μας. 

Κι αλλάζουμε τον εγκέφαλο όταν τον θρέφουμε σωστά ανάλογα με τις συγκεκριμένες ανάγκες του. Η χαρά γεννιέται όταν στον εγκέφαλο μας υπάρχουν οι κατάλληλοι νευροδιαβιβαστές.

Η αποτελεσματικότητα, η ποσότητα, και η ποιότητα των νευροδιαβιβαστών μας εξαρτάται από τον τρόπο που τρεφόμαστε. Μια υγιής εντερική χλωρίδα είναι απαραίτητη για να νιώθουμε καλά. Για να νιώθουμε χαρά στη ζωή μας χρειαζόμαστε υγιή έντερα. Το 90% της παραγωγής της ουσίας αυτής του εγκεφάλου λαμβάνει χώρα στο έντερο.

Οι επιστήμονες μας εξηγούν πως μια ομάδα 20 βακτηρίων του εντέρου παίζουν ιδιαίτερα σημαντικό ρόλο στην παραγωγή της Σεροτονίνης.

Όσο περισσότερη σεροτονίνη έχουμε τόσο πιο χαρούμενοι νιώθουμε  και όσο περισσότερο χαρούμενοι νιώθουμε  τόσο περισσότερη σεροτονίνη παράγουμε . 

 Και τότε νιώθουμε  πιο ήρεμοι, χαρούμενοι, αισιόδοξοι, κοινωνικοί. Όταν έχουμε  χαμηλά επίπεδα σεροτονίνης είμαστε  αισιόδοξοι, υπερβολικά σοβαροί, κλειστοί, καταθλιπτικοί και εκνευριζόμαστε με το παραμικρό. Όταν έχουμε πένθος η χωρίζουμε από ένα αγαπημένο πρόσωπο έχουμε χαμηλά επίπεδα σεροτονίνης και γι’ αυτό νιώθουμε θλίψη. Το περιβάλλον μας όπως και τα γονίδια μας, μας επηρεάζουν κατά πόσο θα έχουμε μειωμένη ή αυξημένη ικανότητα να νιώθουμε χαρά, όμως δεν μας καταδικάζουν να ειμαστε καταθλιπτικοί . 

 Πως θα ενισχύσουμε την σεροτονίνη; 

  • Κοινωνικές επαφές 
  •  Σύνδεση με ένα σημαντικό άνθρωπο με μας 
  •  Σωματική άσκηση 
  • Θετική στάση ζωής
  • Διατροφή

Για να έχουμε υγιή έντερα πρέπει η διατροφή μας να συμπεριλαμβάνει φυσικά τρόφιμα όπως φρέσκα λαχανικά, φρούτα, ξηρούς καρπούς, όσπρια. Όσο πιο επεξεργασμένα είναι τα τρόφιμα που καταναλώνουμε τόσο μεγαλύτερο το πρόβλημα στο έντερο μας.

Και όταν τρώμε μόνο επεξεργασμένες τροφές μπορεί να οδηγηθούμε σε διαφοροποίηση του σωματικού βάρους και της ψυχικής μας διάθεσης καθώς μπορεί να μη λαμβάνουμε επαρκή ποσότητα βιταμινών. 

Συχνά νιώθουμε κουρασμένοι, το σώμα μας πονάει, δεν έχουμε καλή διάθεση και φυσικά εξακολουθούμε να τρώμε επεξεργασμένες τροφές. Είναι δύσκολο να αντισταθούμε στα γλυκά… Αυτό το νόστιμο γλυκό με γεύση πραλίνα η καραμέλα, λιώνει στο στόμα μου και παραδίνομαι σε αυτή την απόλαυση… Το σώμα μου είναι έτοιμο να υποδεχτεί την ζάχαρη… Η κατεργασμένη ζάχαρη τρέχει μέσα στο αίμα μας κι αυτό και αυξάνει την γλυκόζη. Αμέσως το σώμα μας εκκρίνει ινσουλίνη για να επαναφέρει την γλυκόζη σε προηγούμενα επίπεδα. 

Όμως είμαστε στα πρόθυρα υπογλυκαιμίας και γι’ αυτό τρώμε ένα ακόμα μικρό γλυκάκι. 

Δεν έχουμε όλοι την ίδια αντίδραση στην ζάχαρη. Όταν κάποιος έχει μια ευαισθησία στην κατανάλωση θα  αντιδράσει στις διακυμάνσεις που προξενεί στο σώμα του και μπορεί να έχει νευρικότητα, συναισθηματική υπερδραστηριότητα, ένταση, επιθετικότητα και όλα αυτά εναλλάσσονται με διαστήματα κούρασης, ραθυμίας, έλλειψη κινητοποίησης και μελαγχολίας.

Νιώθουμε απόλαυση όταν τρώμε ζάχαρη αλλά η κατανάλωση της μας στερεί την χαρά γιατί μας μειώνει την ικανότητα συγκέντρωσης και προκαλεί έντονες συναισθηματικές αυξομειώσεις. Όταν νιώθουμε μελαγχολία, κούραση, σκεφτόμαστε να προσφέρουμε τον εαυτό μας μια μικρή απόλαυση και παρόλο που ξέρουμε πως δεν θα μας κάνει καλό, το σώμα μας αναζητά το γλυκό, τα ζυμαρικά, τα πατατάκια ,το ψωμί. Όταν τρώμε τέτοιες τροφές αρχίζει  το σώμα μας και παράγει σεροτονίνη και ντοπαμίνη αλλά ταυτόχρονα υπάρχουν οι αυξομειώσεις της ινσουλίνης. 

 Καθιστική ζωή στην καραντίνα

Η στάση μας, η αντοχή μας και η ευκαμψία του σώματος μας αποτελούν σημαντικούς παράγοντες στην καθημερινότητά μας για να νιώθουμε στη ζωή μας χαρά και Ευεξία. Δεν έχουμε κίνητρο; Νιώθουμε κατάθλιψη; Είμαστε υπέρβαροι; Είναι εξαιτίας του μυικού μας τόνου αλλά και του τρόπου που οργανισμός μας μεταβολίζει την ζάχαρη.

Μεσα στο σώμα μας αυτό που χρησιμοποιούμε ενισχύεται και αυτό που δε λειτουργεί, ατροφεί.  Τι συμβαίνει με το μεταβολισμό μας, την καρδιά μας και τους μύες μας όταν είμαστε ακινητοποιημένοι το μεγαλύτερο διάστημα της μέρας και εργαζόμαστε ατελείωτες ώρες μπροστά σε μια οθόνη, με ένα ελάχιστο διάλειμμα για φαγητό μερικά βήματα πιο πέρα στο άλλο δωμάτιο; 

Όσο είμαστε αδρανοποιημένοι τόσο περισσότερο έχουμε την τάση να χαλαρώνουμε και σιγά-σιγά οι μύες μας χαλαρώνουν. Το ότι είμαστε κλεισμένοι   στα σπίτια μας αυξάνει το άγχος,  την χαρά και την κινητοποίηση μας. Όταν είμαστε χαρούμενοι θέλουμε να τρέξουμε και όταν τρέχουμε νιώθουμε χαρούμενοι. Με μία εικοσάλεπτη αερόβια άσκηση όπως το τρέξιμο, αυξάνονται τα επίπεδα της ντοπαμίνης η οποία στη συνέχεια μειώνεται και αυξάνεται η σεροτονίνη και μας κάνει να νιώθουμε μια αίσθηση εσωτερικής ικανοποίησης. Όταν κάνουμε γυμναστική τακτικά έστω και για λίγο απελευθερώνονται μέσα στον εγκέφαλο μας η ντοπαμίνη σε συγκεκριμένες περιοχές, και αυξάνεται και η συγκέντρωση άλλων ορμονών με αποτέλεσμα να βελτιώνεται η συγκέντρωση μας, η αποτελεσματικότητα μας,  η ικανοποίηση που νιώθουμε καθώς επίσης και ικανότητα μας να συνδεόμαστε με θετικό τρόπο με τους άλλους και να νιώθουμε πιο χαρούμενοι. 

Είναι εντάξει να αφήσουμε τον εαυτό μας να νιώσει ασφάλεια και άνεση μέσα από το φαγητό. Δε χρειάζεται να περιορίσουμε καταναγκαστικά τον εαυτό μας. Αυτή τη στιγμή δεν μπορούμε να απολαύσουμε τόσα πολλά από τα πράγματα που κάποτε απολαμβάναμε δεν υπάρχουν πια βραδιές με ταινίες ή  συναυλίες ούτε καν βγαίνουμε έξω για δείπνο αλλά μπορούμε να φτιάξουμε ωραία και ευχάριστα γεύματα που μας ικανοποιούν! 

Το φαγητό είναι ευχάριστο και από τη στιγμή που κάποιοι άνθρωποι δεν αισθάνονται και τόσο καλά επειδή δεν μπορούν να βγουν το Σάββατο βράδυ να δουν τη νέα ταινία, χρειάζονται ευχαρίστηση στη ζωή τους ! 

Αυτό που ζούμε είναι πραγματικά τρομακτικό και απ’τη στιγμή που βρισκόμαστε στο σπίτι θέλουμε να παρηγορηθούμε.

Υπάρχουν άνθρωποι που θέλουν να έχουν τα τρόφιμα που τους κάνουν να νιώθουν ασφαλείς. 

Τώρα δεν είναι κατάλληλη στιγμή για να αγχωθούμε αν θα πάρουμε ένα ή δύο κιλά παραπάνω.

Μερικοί άνθρωποι μπορεί να κερδίζουν βάρος επειδή τρώνε λίγο περισσότερο και επειδή ασκούνται λίγο λιγότερο. Και δε χρειάζεται να ανησυχούμε υπερβολικά γι’ αυτό. 

Τόσο μεγάλο μέρος της καθημερινής μας ζωής έχει μεταμορφωθεί που είναι σημαντικό οι άνθρωποι να επικεντρωνόμαστε στις άμεσες ανησυχίες μας και να μην χτυπάμε τον εαυτό μας επειδή τρώμε πιο συχνά επιδόρπιο η προσθέτουμε περισσότερους υδατάνθρακες και λίπος στα γεύματα μας.

Κάθε πτυχή της ζωής μας όχι μόνο το φαγητό και η άσκηση άλλαξαν, οι περισσότεροι άνθρωποι δεν είχαν εργαστεί ποτέ απ’ το σπίτι….. Κάθε πτυχή της ζωής μας όχι μόνο το φαγητό και η άσκηση άλλαξαν. Οι περισσότεροι άνθρωποι δεν  είχαν εργαστεί ποτέ απ’ το σπίτι και δε χρειάστηκε ποτέ μέχρι τώρα να έχουν τα παιδιά τους να παρακολουθούν το σχολείο από το σπίτι. Δεν κοιμούνται καλά επειδή βλέπουν ειδήσεις…….     η ιδέα του να έχεις το φαγητό ως επιπρόσθετο άγχος ή το να βάλεις περισσότερη ενοχή στον εαυτό σου δεν είναι κάτι θετικό.

Είναι καλό όμως να σκεφτούμε τι είδους τροφών καταναλώνουμε. Γίνεται προβληματικό να τρώμε υπερβολικές ποσότητες φαγητού και ειδικά αν το κάνουμε για να διορθώσουμε τις διαθέσεις και τα συναισθήματά μας. Αν ανήκουμε σε αυτή την κατηγορία ανθρώπων εδώ υπάρχουν μερικές χρήσιμες συμβουλές:

Ας προσπαθήσουμε να γευθούμε με πραγματικά το φαγητό μας. Τώρα που έχουμε πολύ χρόνο μπορούμε να κάνουμε πολύπλοκες συνταγές και να πειραματιστούμε πιάτα που κανονικά δεν θα είχαμε χρόνο για να τα φτιάξουμε. Όμως καλό είναι να απολαύσουμε το φαγητό μας και να μην το καταναλώνουμε χωρίς λόγο μετατρέποντας  έτσι τα γεύματα σε “εκδηλώσεις”. 

Με αυτό τον τρόπο μπορούμε να έχουμε πλούσια τροφή και να αισθανόμαστε καλύτερα χωρίς να τρώμε πάρα πολύ η να χρησιμοποιούμε  την τροφή ως δεκανίκι. Ας καθίσουμε κι ας το απολαύσουμε! Στην πραγματική μας ζωή ίσως να μην μπορούμε να το κάνουμε αυτό. Ας αφιερώσουμε λίγο χρόνο για να γευθούμε το φαγητό !!

Επειδή  όπως ήδη αναφέραμε ζούμε σε συνθήκες με ιδιαίτερα υψηλό στρες καλούμαστε να αναπτύξουμε δεξιότητες αντιμετώπισης του. Είναι πολύ σημαντικό να μάθουμε να ακούμε και να φροντίζουμε τον εαυτό μας και να μάθουμε να επικοινωνούμε καλύτερα με τους γύρω μας. 

Η διαχείριση των συναισθημάτων μας  θα μας διευκολύνει να φροντίσουμε τον εαυτό μας τόσο σε σωματικό επίπεδο όσο και σε ψυχικό. Το να είμαι σε επαφή με τον εαυτό μου και με αυτό που νιώθω εκείνη τη στιγμή με βοηθάει να επικοινωνώ καλύτερα τις ανάγκες μου και να επικοινωνώ με τρόπο αποτελεσματικό και με τους γύρω μου. 

Είναι πολύ σημαντική λοιπόν η φροντίδα εαυτού και μέσα σε αυτή συμπεριλαμβάνεται, το φαγητό, το περπάτημα αλλά κυρίως η αποδοχή και ο σεβασμός στις δύσκολες καταστάσεις που καλούμαστε να διαχειριστούμε!

Αιμιλία Αξιωτίδου, Οικογενειακή Ψυχοθεραπεύτρια, Ψυχοπαιδαγωγός, Επιστημονικός Συνεργάτης ΑΠΘ, Ιατρική Σχολή, ΑΧΕΠΑ , Ιατρείο Παχυσαρκίας, Διακοπής Καπνίσματος, Μεταβολικού και Αγγειακού κινδύνου.

Διατροφή

Ετσι θα ενεργοποιήσεις τον μπλοκαρισμένο μεταβολισμό σου

Έχει μπλοκάρει ο μεταβολισμός σας; Νιώθετε ότι δεν μπορείτε να χάσετε βάρος, όση προσπάθεια και να κάνετε; Ψάχνετε να βρείτε τον τρόπο που θα ξεμπλοκάρει ο μεταβολισμός σας;

Είστε στο σωστό μέρος για να βρείτε την απάντηση!

Γράφει η Μαρία Μαντζώρου , Διαιτολόγος-Διατροφολόγος , Μυτιλήνη

Πολλοί διαιτώμενοι θεωρούν ότι ο μεταβολισμός τους είναι πολύ αργός ή έχει «μπλοκάρει».

Τι είναι ο μεταβολισμός και  από ποιους παράγοντες επηρεάζεται

Ο βασικός μεταβολικός ρυθμός, όπως ονομάζεται, είναι η ενέργεια (θερμίδες) που χρειάζεται το σώμα για να μπορεί να εκτελέσει τις βασικές του ανάγκες, όπως την αναπνοή, τη διατήρηση της θερμοκρασίας του σώματος, την εγκεφαλική λειτουργία, τις κυτταρικές λειτουργίες και την μεταφορά του αίματος στους ιστούς.

Ο μεταβολισμός λοιπόν, δεν μπορεί να σταματήσει ή να μπλοκάρει!

Ο βασικός μεταβολισμός αποτελεί περί το 60-70% της ημερήσιας ενεργειακής δαπάνης και εξαρτάται από παράγοντες όπως, το φύλο, την ηλικία, το βάρος, το ύψος, τη σύσταση του σώματος (λίπος και μυϊκή μάζα), και τα γονίδια.

Η ημερήσια ενεργειακή δαπάνη περιλαμβάνει τον βασικό μεταβολικό ρυθμό, την ενεργειακή δαπάνη για την άσκηση & τις καθημερινές κινήσεις, και την ενεργειακή δαπάνη για την πέψη της τροφής.

Δηλαδή, άτομα με υψηλότερο βάρος έχουν υψηλότερο μεταβολισμό, σε σχέση με άτομα με χαμηλότερο βάρος, ενώ άτομα με υψηλότερη μυϊκή μάζα έχουν υψηλότερο μεταβολισμό, σε σχέση με άτομα με χαμηλότερη μυϊκή μάζα.

Νομίζω ότι έχω αργό μεταβολισμό και γι’ αυτό παχαίνω ή δεν μπορώ να χάσω βάρος

Αν και πολλές φορές ρίχνουμε το φταίξιμο στον μεταβολισμό, φαίνεται ότι οι άνθρωποι δεν είμαστε καλοί στο να εκτιμούμε πόσες θερμίδες προσλαμβάνουμε μέσω της τροφής και των ποτών και ροφημάτων.

Ακόμη και σε άτομα με υποθυρεοειδισμό, όπου οι θυρεοειδικές ορμόνες είναι ρυθμισμένες, η απώλεια βάρους δεν επηρεάζεται.

Πώς μετράται ο μεταβολισμός;

Ο βασικός μεταβολικός ρυθμός στην καθημερινή πρακτική μπορεί να εκτιμηθεί μέσω εξισώσεων που λαμβάνουν υπόψιν το βάρος, το ύψος, την ηλικία και το φύλο του ατόμου, καθώς και να μετρηθεί μέσω της έμμεσης θερμιδομετρίας, με την μέτρηση της χρήσης του οξυγόνου από τον οργανισμό, με τον αναλυτή βασικού μεταβολικού ρυθμού.

Έχοντας μετρήσει τον μεταβολισμό, μπορούμε να αξιολογήσουμε αν είναι φυσιολογικός, ή είναι «αργός» ή «γρήγορος», σε σχέση με τον εκτιμώμενο από τις εξισώσεις εκτίμησης βασικού μεταβολισμού.

Πώς μπορούμε να αυξήσουμε τον μεταβολισμό, αν ο μεταβολισμός είναι «αργός»;

Αν και κατά καιρούς ακούμε για τρόφιμα, σκευάσματα και ροφήματα που αυξάνουν τον μεταβολισμό, στην πραγματικότητα η άσκηση είναι ο πιο σημαντικός παράγοντας για την αύξηση του βασικού μεταβολικού ρυθμού. Συγκεκριμένα η αερόβια άσκηση χρησιμοποιεί αρκετή ενέργεια (καίει θερμίδες) ενώ οι ασκήσεις ενδυνάμωσης αυξάνουν τον βασικό μεταβολισμό, μέσω της αύξησης της μυϊκής μάζας.

Αναφορικά με την αύξηση της ημερήσιας ενεργειακής δαπάνης, η οποία περιλαμβάνει τον βασικό μεταβολικό ρυθμό, την ενεργειακή δαπάνη για την άσκηση και την ενεργειακή δαπάνη για την πέψη της τροφής, και πάλι η άσκηση διαδραματίζει σημαντικό ρόλο. Η άσκηση μπορεί να είναι οργανωμένη (πχ. περπάτημα, γυμναστήριο, χορός), ή μη οργανωμένη (πχ. χρήση σκάλας, δουλειές του σπιτιού, κηπουρική).

Δεν υπάρχει τρόπος μέσω της διατροφής να επηρεάσουμε το μεταβολισμό;

Η επίδραση της -πέψης της- τροφής στην ενεργειακή δαπάνη είναι σχετικά μικρή, με την πρωτεΐνη να οδηγεί σε υψηλότερη ενεργειακή δαπάνη για την πέψη σε σχέση με τα λιπαρά και τους υδατάνθρακες, ενώ και τα καυτερά τρόφιμα οδηγούν σε πολύ μικρή και παροδική αύξηση του μεταβολισμού.

Εν κατακλείδι, εάν πιστεύετε ότι ο μεταβολισμός σας έχει μπλοκάρει, εστιάστε στην ποιότητα & ποσότητα των γευμάτων, σνακ και ροφημάτων που καταναλώνετε, και στην άσκηση, ενώ μπορείτε να μετρήσετε τον μεταβολισμό σας σε ένα διαιτολογικό γραφείο!

ΔΙΑΒΑΣΕ ΑΚΟΜΑ : Τι να προσέξεις στο πρωινό αν θέλεις να αδυνατίσεις

Ακολούθησε το fmh.gr στο Google News, στο Twitter, στο Facebook στο Υoutube και στο Instagram

Μαρία Μαντζώρου , Διαιτολόγος-Διατροφολόγος , Μυτιλήνη

Continue Reading

Διατροφή

Διάλεξε τα καλύτερα τυριά με τα χαμηλότερα λιπαρά

Στο παρακάτω  άρθρο θα βρεις πληροφορίες για το ποια είναι τα καλύτερα τυριά με τα χαμηλότερα λιπαρά ! Είναι γνωστό πως τα τυριά έχουν κεντρικό ρόλο σε όλα τα ελληνικά ,αλλά και διεθνή τραπέζια. Για αυτό το λόγο θεωρούνται από τα πιο αγαπημένα γαλακτοκομικά προϊόντα τα οποία χρησιμοποιούνται στις συνταγές μας . Το αποτέλεσμα είναι να αυξάνεται η παραγωγή τους σε παγκόσμιο επίπεδο εξαιτίας της υψηλής τους ζήτησης. Μπορεί βέβαια στην επιστημονική κοινότητα, να προκαλούν συχνά  ερωτήματα και ανησυχίες, αλλά αναμφίβολα  παραμένουν σταθερές αξίες στην διατροφική μας συνήθεια

Διατροφική Αξία Τυριών

Το τυρί χαρακτηρίζεται ως τρόφιμο με υψηλή διατροφική αξία επειδή συγκεντρώνει αρκετά θρεπτικά συστατικά στην μερίδα του. Οι καθοριστικοί παράγοντες που επηρεάζουν το προφίλ κάθε τυριού είναι ο τύπος του γάλακτος (πλήρες, χαμηλό, άπαχο) και το ποσό του νατρίου που θα καταλήξει στο τελικό προϊόν. Όμως, το τυρί είναι βασική πηγή πρωτεΐνης υψηλής βιολογικής αξίας που μπορεί να αντικαταστήσει σχεδόν ισάξια την κατανάλωση κρέατος.

Ιδιαίτερο χαρακτηριστικό των τυριών είναι πως όσο περισσότερα λιπαρά, τόσο λιγότερη πρωτεΐνη περιέχουν, και το αντίστροφο. Άλλα χαρακτηριστικά των τυριών είναι η χαμηλή έως μηδαμινή περιεκτικότητα σε λακτόζη, σε αντίθεση με τα υπόλοιπα γαλακτοκομικά προϊόντα και η σημαντική περιεκτικότητα τους σε βιταμίνη Α, Β2, Β12, φώσφορο, ασβέστιο και μαγνήσιο.

Ποιο Τυρί να Διαλέξω ;

Στα ράφια των supermarket υπάρχουν αμέτρητες επιλογές λευκών και κίτρινων τυριών, με διαφορετικές υφές και γεύσεις. Τα 2 βασικά χαρακτηριστικά που πρέπει να έχεις στο μυαλό σου πριν αγοράσεις ένα προϊόν τυριού είναι :

  • το ποσοστό του λίπους που περιέχει
  • η περιεκτικότητα του σε νάτριο

Ένα τυρί άπαχο ή ημιάπαχο (light) είναι η πιο συνηθισμένη επιλογή σε περίπτωση που βρίσκεσαι σε πρόγραμμα απώλειας βάρους ή αν σε ενδιαφέρει η υγιεινή διατροφή. Για να ονομαστεί ένα τυρί light πρέπει να περιέχει το ανώτερο μέχρι 30% λίπος στα 100 γραμμάρια προϊόντος. Ωστόσο, πλέον υπάρχουν αρκετά προϊόντα μέχρι και 15% τα οποία μπορείς να επιλέγεις εναλλάξ με ένα πιο πλούσιο σε λίπος τυρί.

Βάζοντας ως παράγοντες ποιότητας το ποσοστό του λίπους και των πρωτεϊνών, την χαμηλή περιεκτικότητα σε νάτριο και τους εύκολους γευστικούς συνδυασμούς, σου προτείνω τα παρακάτω τυριά :

Cottage – Κοτατζ

Αυτό το τυρί φαίνεται ότι έχει εξαιρετική αναλογία θερμίδων και πρωτεΐνης στην μερίδα του, ενώ προτιμάται από τους αθλούμενους λόγω της υψηλής περιεκτικότητας σε πρωτεΐνη. Ταυτόχρονα, είναι αρκετά χαμηλό σε νάτριο (380 mg/100 gr) και ανήκει στα πλέον άπαχα τυριά.

Γενικά, τα τυριά τύπου cottage περιέχουν 2-14 γραμμάρια λίπους / 100 γραμμάρια τυριού και αποδίδουν από 80-100 θερμίδες.

Ρικότα

Το τυρί ρικότα δεν είναι από τις πρώτες επιλογές που θα σκεφτείς να αγοράσεις στο ράφι του supermarket. Όμως, είναι τυρί με αυξημένη περιεκτικότητα σε πρωτεΐνη και περιέχει ορό γάλακτος υψηλής ποιότητας (ουσία που ενισχύει την απόδοση των μυών). Επιπλέον, είναι εξαιρετικά χαμηλό σε νάτριο (μόλις 100 mg/100 gr !), επομένως είναι ακόμα πιο χαμηλό από το cottage.

Το ρικότα ανήκει στα άπαχα τυριά με περιεκτικότητα σε λίπος από 9-13 γραμμάρια λίπους / 100 γραμμάρια προϊόντος. Αποδίδει περίπου από 130-170 θερμίδες στην μερίδα των 100 γραμμαρίων.

Μοτσαρέλα

Η νωπή μοτσαρέλα είναι μια ακόμα επιλογή χαμηλών λιπαρών που μπορείς να έχεις στο ψυγείο σου. Είναι τυρί με μειωμένη περιεκτικότητα σε νάτριο (610 mg / 100 gr), αυξημένης περιεκτικότητας σε ασβέστιο και πηγή προβιοτικών οργανισμών. Μπορείς να επιλέξεις την light μορφή της για να μειώσεις σημαντικά το θερμιδικό περιεχόμενο της.

Το ποσοστό της σε λίπος κυμαίνεται από 7 – 10 γραμμάρια /100 γραμμάρια και οι θερμίδες της από 150-190 /100 γραμμάρια.

Επιπλέον επιλογές που μπορείς να δοκιμάσεις με αντίστοιχο θρεπτικό προφίλ είναι η νωπή μυζήθρα, το τυρί κρέμα light, η φέτα light 12% και όλα τα κίτρινα τυριά μέχρι 20% περιεκτικότητας σε λίπος.

Κατίκι δομοκού

Το κατίκι αρχίζει να αναπτύσσεται στο αγοραστικό κοινό τα τελευταία χρόνια λόγω του καλού θρεπτικού προφίλ του αλλά και της ωραίας υφής. Ανήκει στα πλέον άπαχα τυριά με περιεκτικότητα σε λίπος 13 γραμμάρια/100 γραμμάρια προϊόντος, όπως και τα παραπάνω τυριά. Το θερμιδικό του περιεχόμενο αντιστοιχεί σε 170 θερμίδες / 100 γραμμάρια.

ΔΙΑΒΑΣΕ ΑΚΟΜΑ : Τι είναι τα Ω-3 λιπαρά , ποια οφέλη έχουν και σε ποιες τροφές τα βρίσκουμε

Ανθότυρο

Το ανθότυρο έχει φανατικό αγοραστικό κοινό και διάφορες περιοχές προέλευσης, όπως η Κρήτη και η Ήπειρος. Επίσης, επιλέγεται πολύ συχνά από τους λάτρεις του τυριού γιατί η ποσότητα που μπορείς να καταναλώσεις είναι η διπλάσια από ότι τα υπόλοιπα τυριά ! Αυτό συμβαίνει εξαιτίας της αυξημένης υγρασίας του, οπότε αν θέλεις να “φαίνεται περισσότερο” το τυρί στο πιάτο σου, επέλεξε το νωπό ανθότυρο !

Διατροφικά, το ανθότυρο αποδίδει 170-230 θερμίδες και 14-17 γραμμάρια λίπους / 100 γραμμάρια, ανάλογα την περιοχή προέλευσης.

Εύκολες Συνταγές με Τυριά Χαμηλών Λιπαρών

Η μορφή των περισσότερων προαναφερθέντων τυριών είναι σχεδόν πάντα νωπή. Επομένως, αρκετοί δυσκολεύονται να σχεδιάσουν μια συνταγή που να συνδυάζει γεύση, θρεπτική αξία και ένα άπαχο τυρί.

Κάποιες από τις επιλογές που μπορείς να δοκιμάσεις είναι :

  • Σπανακόπιτα με φύλλο ολικής αλέσεως και φέτα light ή ρικότα
  • Πίτες με λαχανικά και τυρί κρέμα light ή ρικότα
  • Σάλτσα ζυμαρικών με ρικότα ή μοτσαρέλα και ζυμαρικά ολικής αλέσεως
  • Σαλάτες με πράσινα φυλλώδη λαχανικά, φρέσκα φρούτα και μοτσαρέλα
  • Μακαρονοσαλάτες με πολύχρωμα λαχανικά και cottage τυρί

και πολλές ακόμα !

Όποια επιλογή τυριού και να διαλέξεις, είναι σημαντικό να θυμάσαι το μέτρο στην κατανάλωση του. Οι συνιστώμενες ημερήσιες μερίδες για τον υγιή πληθυσμό είναι 2-3 μερίδες τυριού/ημέρα, οι οποίες αντιστοιχούν σε 30 γραμμάρια από το κάθε είδος τυριού. Διάλεξε αυτό που ταιριάζει στην δική σου γεύση και απόλαυσε λίγες θερμίδες και πλούσια γεύση !

ΔΙΑΒΑΣΕ ΑΚΟΜΑ : Κάθε πότε να ζυγίζομαι και ποια είναι η κατάλληλη ώρα

Ακολούθησε το fmh.gr στο Google News, στο Twitter, στο Facebook στο Υoutube και στο Instagram

Μαριλένα Πετράκου – Διαιτολόγος – Διατροφολόγος, Κερατσίνι

Continue Reading

Διατροφή

Λιποαναρόφηση: Αλήθειες και Μύθοι

ΑΛΗΘΕΙΕΣ

  • Η λιποαναρρόφηση γίνεται παντού όπου υπάρχει λίπος.

Η λιποαναρρόφηση μπορεί να γίνει όπου υπάρχει λίπος(εντοπισμένη λιποδυστροφία). Στις γυναίκες η λιποδυστροφία εντοπίζεται κυρίως στην κοιλιά και στους μηρούς-γλουτούς(σώμα-“αχλάδι”), ενώ στους άνδρες στο στήθος και την κοιλιά(σώμα-“μήλο”).

Με την λιποαναρρόφηση αφαιρούμε λίπος το οποίο είναι ανθεκτικό στην δίαιτα και την άσκηση. Η αφαίρεση αυτή γίνεται μέσω μικρών τομών στο δέρμα μήκους μικρότερου του 1 εκατοστού και αφού εισχωρήσουμε κάνουλες οι οποίες είναι συνδεδεμένες  με συσκευή αρνητικής πίεσης.

Μπορεί να γίνει επίσης στην περιοχή του λαιμού(προγούλι), στα μπράτσα, στα πλαινά της πλάτης, στους προσαγωγούς , στα γόνατα, στους μηρούς, στην περιοχή κάτω από τους γλουτούς(banana  roll).

  • Η λιποαναρρόφηση είναι μόνιμη

Ναι , είναι μόνιμη διότι ο αριθμός των λιποκυττάρων μας παραμένει σταθερός μετά την ενηλικίωσή μας. Τα λιποκύτταρα είναι ουσιαστικά αποθήκες ενέργειας, έτσι ώστε όταν το θερμιδικό μας ισοζύγιο είναι θετικό, οι θερμίδες αυτές αποθηκεύονται στα λιποκύτταρα  και αυτά αυξάνουν τον όγκο τους, όχι όμως τον αριθμό τους. Έτσι επειδή τα λιποκύτταρα δεν ΄΄ξαναγεννιούνται΄΄ δεν συσσωρεύεται λίπος εκεί όπου έχει γίνει λιποαναρρόφηση.

  • Υπάρχουν πολλές τεχνικές λιποαναρρόφησης

Ναι. Υπάρχουν πολλές τεχνικές λιποαναρρόφησης πέρα από την κλασσική μέθοδο. Οι τεχνικές αυτές έχουν ως σκοπό την καλύτερη αποθεραπεία, την σμίλευση της περιοχής, λιγότερα οιδήματα και εκχυμώσεις και καλύτερη απομάκρυνση του λίπους.

Η Power Assisted Lipoplasty(PAL) χρησιμοποιεί κάνουλες οι οποίες δονούνται πάνω από 4000 φορές το λεπτό και έτσι διασπούν ευκολότερα το λίπος.

Η λιποαναρρόφηση με Laser η οποία λιώνει το λίπος και μετά το αναρροφά.

Η λιποαναρρόφηση με Υπερήχους όπου τα υψηλής συχνότητας κύματα υπερήχων καταστρέφουν την μεμβράνη του λιποκυττάρου και υγροποιούν το λίπος.

Η λιποαναρρόφηση με παλμικό jet νερού κάνει διάσπαση λιποκυττάρων με λιγότερο τραυματικό τρόπο.

Όλες οι τεχνικές έχουν και πλεονεκτήματα αλλά και μειονεκτήματα.

  • Το λίπος ανακυκλώνεται

Η λιποανακύκλωση πλέον γίνεται όλο και περισσότερο.

Η αφαίρεση του λίπους, η επεξεργασία του και η επανατοποθέτησή του όπου χρειάζεται, είναι πλέον μια συνηθισμένη διαδικασία. Το λίπος ιδιαίτερα εκείνο της κοιλιάς είναι πλούσιο σε βλαστοκύτταρα. Έτσι το εγχύουμε μέσω κάνουλας είτε για να γεμίσουμε ελλείματα, είτε για να σμιλέψουμε περιοχές όπως γλουτούς, μαστός, γάμπες, ζυγωματικά, χείλη, ραχιαία επιφάνεια των χεριών, η περιοχή αναγεννάται κυριολεκτικά χάρη στα βλαστοκύτταρα με μόνιμα αποτελέσματα. Το λίπος στη νέα περιοχή του συμπεριφέρεται όπως και στην παλιά αποτελεί  και είναι αποθήκη  ενέργειας.

ΜΥΘΟΙ

  • Η λιποαναρρόφηση είναι μέθοδος αδυνατίσματος.

Η λιποαναρρόφηση δεν είναι μέθοδος αδυνατίσματος, παρότι αφαιρείται λίπος, είναι μέθοδος βελτίωσης του περιγράμματος του σώματος και διορθώνει την εντοπισμένη λιποδυστροφία. Δεν χάνουμε κιλά με την λιποαναρρόφηση, παρόλα αυτά σε ορισμένες περιπτώσεις  βοηθάει ή αποτελεί κίνητρο για απώλεια βάρους.

  • Η λιποαναρρόφηση είναι για όλους.

Όχι δεν είναι για όλους. 

Οι ιδανικοί υποψήφιοι είναι άτομα με κανονικό και σταθερό βάρος ή υπέρβαροι με καλή ελαστικότητα του δέρματος και εντοπισμένη περίσσεια λίπους.

Είναι απαραίτητο να έχουν ρεαλιστικές προσδοκίες, να είναι υγιείς και ψυχολογικά σταθεροί.

  • Το δέρμα κρεμάει μετά από λοποαναρρόφηση.

Όχι όταν γίνεται σε άτομα νέα, χωρίς μεγάλες απώλειες βάρους και με καλή ελαστικότητα δέρματος, το δέρμα δεν κρεμάει. Άλλωστε οι παραπάνω προϋποθέσεις είναι και εκείνες που καθορίζουν τον ιδανικό υποψήφιο.

  • Μπορώ να κάνω όσες φορές θέλω.

Συνήθως στην πρώτη λιποαναρρόφηση αφαιρείται ένα 60-70% λιποκυττάρων της περιοχής. Εάν χρειάζεται και δεύτερη φορά αυτό σημαίνει ότι το άτομο έχει πάρει υπερβολικά βάρος  και πλέον το πιο πιθανό είναι να μην αποτελεί τον κατάλληλο υποψήφιο.

  • Η λιποαναρρόφηση είναι επικίνδυνη και πονάει.

Όχι δεν είναι επικίνδυνη όταν γίνεται σε συνθήκες χειρουργείου κλινικής από ειδικό πλαστικό χειρουργό και τηρούνται όλες οι προεγχειρητικές και μετεγχειρητικές οδηγίες και προφυλάξεις. Δεν πονάει ούτε κατά την διάρκεια γιατί γίνεται με τοπική αναισθησία και νευροληπτοαναλγησία (μέθη), ούτε μετά γιατί οι σύγχρονες πλέον τεχνικές είναι σχεδόν ατραυματικές.

Νικόλαος Μπέσκος
Πλαστικός Χειρουργός

Continue Reading

Trending